«Ἕλληνες ἀεί παῖδες ἐστε, γέρων δέ Ἕλλην οὐκ ἔστιν» (Πλάτων, Τίμαιος, 22b).


"Ὁμολογεῖται μὲν γὰρ τὴν πόλιν ἡμῶν ἀρχαιοτάτην εἶναι καὶ μεγίστην καὶ παρὰ πᾶσιν ἀνθρώποις ὀνομαστοτάτην· οὕτω δὲ καλῆς τῆς ὑποθέσεως οὔσης,
ἐπὶ τοῖς ἐχομένοις τούτων ἔτι μᾶλλον ἡμᾶς προσήκει τιμᾶσθαι. 24. Ταύτην γὰρ οἰκοῦμεν οὐχ ἑτέρους ἐκβαλόντες οὐδ' ἐρήμην καταλαβόντες
οὐδ' ἐκ πολλῶν ἐθνῶν μιγάδες συλλεγέντες, ἀλλ' οὕτω καλῶς καὶ γνησίως γεγόναμεν ὥστ' ἐξ ἧσπερ ἔφυμεν, ταύτην ἔχοντες ἅπαντα τὸν χρόνον διατελοῦμεν,
αὐτόχθονες ὄντες καὶ τῶν ὀνομάτων τοῖς αὐτοῖς οἷσπερ τοὺς οἰκειοτάτους τὴν πόλιν ἔχοντες προσειπεῖν".
(Ἰσοκράτης, Πανηγυρικός, στίχοι 23-24).

Τα άρθρα που φιλοξενούνται στον παρόντα ιστότοπο και προέρχονται απο άλλες πηγές, εκφράζουν αποκλειστικά και μόνον τις απόψεις των συγγραφέων τους.

Καθίσταται σαφές ότι η δημοσίευση ανάρτησης, δεν συνεπάγεται υποχρεωτικά αποδοχή των απόψεων του συγγραφέως.


ΕΑΝ ΘΕΛΕΤΕ, ΑΦΗΝΕΤΕ ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΣΑΣ, ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΚΑΘΕ ΑΡΘΡΟ-ΑΝΑΡΤΗΣΗ (΄κλίκ΄ στο "Δεν υπάρχουν σχόλια"). ΣΑΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΟΥΜΕ.

Ακολουθήστε μας στο Facebook

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΓΝΩΣΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΓΝΩΣΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2015

Η απαλλαγή από τον πυρετό, απέχει πάρα πολύ από το να είναι Γνώση!






"Ποιός μπορεί ν' ανατρέψει μ' αιτίες, αυτό που ο όχλος έμαθε κάποτε να πιστεύει χωρίς αιτίες;

Καυχιούνται ότι δεν λένε ψέματα:
αλλά η ανικανότητα να λες ψέματα απέχει πολύ από το ν' αγαπάς την αλήθεια.

Φυλαχτείτε!...

Η απαλλαγή από τον πυρετό απέχει πάρα πολύ από το να 'ναι γνώση!

Αν θες να πας ψηλά, κοίτα να μεταχειριστείς τα δικά σου πόδια! Μην αφήνεις να σε κουβαλήσουν, μη κάθεσαι σε ράχες και κεφάλια ξένων!

Ένα καινούργιο παιδί: ω, πόσο πολλή καινούργια βρωμιά πρέπει να μπει στον κόσμο! Κάντε πέρα! Κι όποιος είναι να γεννήσει θα πρέπει να πλύνει πολύ την ψυχή του!"

Φρίντριχ Νίτσε (Έτσι μίλησε ο Ζαρατούστρα) [Μ4, Για τον Ανώτερο Άνθρωπο, 9-12]

Διαβάστε περισσότερα... »

Κυριακή 8 Μαρτίου 2015

Η Σοφία, η Γνώση και η Πληροφορία





Δείτε οπωσδήποτε εδώ, εδώ κι εδώ 


Ο Κοπέρνικος θεωρείται συχνά ως η διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στον Μεσαίωνα και τη νεότερη εποχή. Αλλά οι απόψεις του για τη γνώση βρίσκονται πιο κοντά στον Πλάτωνα και τον Αυγουστίνο παρά στους νεότερους εμπειριοκράτες, γιατί και οι τρεις αυτοί στοχαστές δεν έβλεπαν τη γνώση ως ένα σύνολο δεδομένων και πληροφοριών που αποθηκεύονται στη μνήμη, αλλά ως αναπόσπαστο στοιχείο του ανθρώπινου είναι. 

Και οι τρεις θεωρούσαν τη γνώση αξεχώριστη από τις πράξεις και τις κρίσεις ενός ανθρώπου, έτσι ώστε η σωστή γνώση (με την έννοια που έδινε σ' αυτό τον όρο ο Αυγουστίνος) είναι η βάση της σωστής διαγωγής. Ακόμα και ο Νεύτων, τον οποίο οι εμπειριοκράτες θεωρούν το βαρύ πυροβολικό τους, κάθε άλλο παρά πίστευε ότι οι γνώσεις είναι «απλές πληροφορίες», άσχετες ή ανεξάρτητες από τα άλλα μελήματα του ανθρώπου. 

Ο Νεύτων προσπάθησε ν' αποδείξει την τελειότητα του Θεού μέσα από την αρμονία του σύμπαντος του, που, όπως υποστήριζε, φανερωνόταν με την ενότητα των φυσικών νόμων που διέπουν τη συμπεριφορά των επίγειων και των ουράνιων σωμάτων.

Ανάμεσα στο 1700 και το 1900 συνέβη κάτι βαρυσήμαντο. Διαιρέσαμε τον άνθρωπο σε δύο κομμάτια. Χωρίσαμε τη γνώση του ανθρώπου από την ουσία του, από τις αξίες του, από τα υπερβατικά ενδιαφέροντα του. 

Η γνώση απομονώθηκε, περιορίσθηκε σ' ένα ειδικό δοχείο που λέγεται εγκέφαλος. Αυτό το δοχείο κατέληξε να θεωρείται σαν ένα κουτί με εργαλεία: παίρνουμε από μέσα του το τάδε ή το δείνα εργαλείο για να κάνουμε μια συγκεκριμένη δουλειά. 

Δεν υπάρχει πια η ενότητα του ανθρώπου και της γνώσης του. Υπάρχουν μόνον εξειδικευμένα εργαλεία για εξειδικευμένες εργασίες. 

Σ' αυτό το σημείο η γνώση γίνεται απλή πληροφορία. Σε λίγο θα μεταφραστεί σε στοιχειώδεις ποσότητες αυτοματοποιημένων πληροφοριών, τα λεγόμενα «βίτια» (bytes). Ολόκληρη η διαδικασία αποπροσωποποιείται, μηχανοποιείται, κομπιουτεροποιείται.

Ο διαχωρισμός των πραγματολογικών δεδομένων από τις αξίες, του ανθρώπου από τη γνώση του, των φυσικών φαινομένων απ' όλα τα «άλλα» φαινόμενα, κατέληξε στον κατακερματισμό του φυσικού όσο και του ανθρώπινου κόσμου. 

Η διαδικασία απομόνωσης, αφαίρεσης και αποξένωσης (του ενός φαινόμενου από τα άλλα) - προϋπόθεση για την πρακτική επιτυχία των σημερινών φυσικών επιστημών - ήταν στην πραγματικότητα μια διαδικασία εννοιολογικής αλλοτρίωσης. Αυτή η εννοιολογική αλλοτρίωση έγινε, με τη σειρά της, ανθρώπινη αλλοτρίωση: ο άνθρωπος αποξενώθηκε τόσο από τις γνώσεις του όσο κι από τις αξίες του. Η πρωταρχική αιτία της σύγχρονης αλλοτρίωσης είναι μια σφαλερή αντίληψη για το σύμπαν, στην οποία όλα χωρίζονται και διαιρούνται και ο άνθρωπος κομματιάζεται και αποσυντίθεται.

Ο σημερινός κατακερματισμός μας είναι αφύσικος. Για να αποκαταστήσουμε την υγεία μας και για να ανασυνθέσουμε το διχασμένο εγώ μας πρέπει να αναθεωρήσουμε μερικές βασικές αρχές. Πρώτα-πρώτα, πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι η κατάσταση των γνώσεων ενός ανθρώπου είναι σημαντικό χαρακτηριστικό της κατάστασης της ίδιας της ύπαρξης τον. Πρόκειται δηλαδή για μια επαναβεβαίωση της αντίληψης που είχαν για τη γνώση ο Πλάτων, ο Αυγουστίνος και ο Κοπέρνικος. Αυτή η άποψη εξακολουθεί να υπάρχει σε πρωτόγονες κοινωνίες, και συγκεκριμένα σε ορισμένες ινδιάνικες φυλές της Αμερικής.

Η θέση ότι η γνώση είναι μια σημαντική πλευρά της ύπαρξης μας, ότι ως ενιαίοι βιο-κοινωνικοί οργανισμοί δεν μπορούμε να δράσουμε (και δεν δρούμε) ανεξάρτητα από τις γνώσεις μας, δεν είναι καμιά έκφραση νοσταλγίας για κάποιον χαμένο παράδεισο. Απλώς περιγράφει την ιδιοσυστασία του ανθρώπου. Πώς όμως μπορούμε να επικυρώσουμε αυτό τον ισχυρισμό, ιδιαίτερα σε μια εποχή που η γνώση φαίνεται να έχει διαζευχθεί ολότελα από τη ζωή; 

Αν οι κατάλληλες γνώσεις είναι απαραίτητες για τη συνοχή της ζωής ενός ανθρώπου, βγαίνει αναγκαία το συμπέρασμα ότι η αποστέρηση των ανθρώπων από τέτοιες γνώσεις μπορεί να γίνει πηγή σύγχυσης και αποδιοργάνωσης στη ζωή τους. Δεν χρειάζεται να είναι κανείς οξυδερκής παρατηρητής για ν’ αντιληφθεί ότι αυτό ακριβώς συμβαίνει σήμερα. 

Οι νέοι άνθρωποι (κι όχι μόνον αυτοί) είναι χαμένοι, μπερδεμένοι και αλλοτριωμένοι, επειδή δεν διαθέτουν τις κατάλληλες γνώσεις για να τους καθοδηγούν δεν έχουν πυξίδα, δεν έχουν την αίσθηση ότι υπάρχει ένα κέντρο που θα έδινε νόημα στον γύρω τους κόσμο. Αντί γι’ αυτό εφοδιάζονται με τυποποιημένες πληροφορίες και ξερά δεδομένα, με μια ειδημοσύνη που συχνά διαπιστώνουν ότι είναι απρόσφορες γνώσεις.

Πρόκειται για μια παθολογική κατάσταση: η γνώση δεν διαφωτίζει, παρά προκαλεί σύγχυση˙ η συσσώρευση πληροφοριών δεν κάνει άλλο από το να διαιωνίζει τη διαδικασία αλλοτρίωσης. Η κατάσταση αυτή είναι ιδιαίτερα παθολογική, επειδή ποτέ στην ιστορία της ανθρωπότητας η μάθηση (και, υποτίθεται, η γνώση) δεν επιδιωκόταν σε τόσο τεράστια κλίμακα όσο σήμερα και, ωστόσο, ποτέ η αποξένωση του ανθρώπου από τον κόσμο κι από τον συνάνθρωπο του δεν ήταν μεγαλύτερη από σήμερα. Η αιτία λοιπόν πρέπει να βρίσκεται στη φύση των γνώσεων που επιδιώκουμε ν’ αποκτήσουμε. Οι γνώσεις που είναι αποξενωμένες από τον ανθρώπινο νου και τις ανθρώπινες αξίες αναισθητοποιούν και αποξενώνουν, με τη σειρά τους, τους ανθρώπους που τις αποκτούν.

Αλλά πρέπει να είμαστε πολύ προσεχτικοί όταν λέμε ότι αυτές οι γνώσεις είναι «απρόσφορες». Γιατί από μια άποψη είναι πολύ πρόσφορες: είναι πρόσφορες για το οικονομικό σύστημα, που αποβλέπει κυρίως στη μεγιστοποίηση του κέρδους. Είναι πρόσφορες για την τεχνολογική κοινωνία, όπως την ξέρουμε. 

Είναι πρόσφορες για την αντίληψη, σύμφωνα με την οποία ο κόσμος είναι ένα εργοστάσιο. Το σύστημα της οικονομικής, οικολογικής και ανθρώπινης εκμετάλλευσης δεν ενδιαφέρεται για τη γνώση και, πολύ λιγότερο, για τη σοφία. Αλλά ενδιαφέρεται ζωτικά για την πληροφορία και την εξειδίκευση· ενδιαφέρεται για την ομαλή λειτουργία του, που βασίζεται στην τεχνολογική αποτελεσματικότητα. Γι' αυτό τον λόγο τροφοδοτούμε τους φοιτητές μας και τους εαυτούς μας με εξειδικευμένες πληροφορίες, αλλά όχι με γνώσεις.

Εδώ πρέπει να θέσουμε στον εαυτό μας ένα πολύ γενικό ερώτημα. Υπάρχει άραγε κάποιος βαθύτερος λόγος γι' αυτή την έκλειψη αξιών και για όλα τα άλλα δεινά που απορρέουν απ' αυτήν; Ίσως την πιο συνοπτική και μεστή απάντηση σ' αυτό το ερώτημα να την έδωσε ο Μαξ Σέλερ, που είπε: «Όταν οι άνθρωποι έθεσαν στον εαυτό τους το καθήκον να δουν τον κόσμο απαλλαγμένο από αξίες, στηρίζονταν σε μια συγκεκριμένη αξία: τη ζωτική αξία της κατίσχυσης και της κυριαρχίας πάνω στα πράγματα». 

Σήμερα συνειδητοποιούμε ότι αυτή η κατίσχυση υπήρξε μια ψευδαίσθηση, ότι δεν μπορούμε να υποτάξουμε τον κόσμο στη θέληση μας, χωρίς να καταστρέψουμε ή τουλάχιστο να βλάψουμε σοβαρά τους εαυτούς μας. Κι ωστόσο διατηρούμε και διαιωνίζουμε το σύστημα που σχεδιάσθηκε γι' αυτή τη μεγαλειώδη, αλλά σε τελευταία ανάλυση αξιοθρήνητη τρέλα.




Υπάρχει κι ένα άλλο γενικό ερώτημα που πρέπει να θέσουμε: το ερώτημα ποια σχέση έχει η θεωρία με την πράξη. Σ’ ένα ορισμένο επίπεδο, ο διαχωρισμός των αξιών από τη γνώση μπορεί να θεωρηθεί ως ένα αφηρημένο φιλοσοφικό ζήτημα. Όμως αυτός ο διαχωρισμός είναι αναπόσπαστο μέρος της διαδικασίας μετατροπής των ανθρώπων σε Μπαζάρωφ, για να διατηρηθεί η σημερινή καταναλωτική κοινωνία και η αντίληψη ότι ο κόσμος είναι ένα εργοστάσιο. Ας μην παραπονούμαστε ότι δεν υπάρχει σχέση ανάμεσα στη θεωρία και την πράξη. 

Γιατί υπάρχει: πολλές ραφινάτες θεωρίες δημιουργήθηκαν και αναπτύχθηκαν με σκοπό να δικαιολογήσουν και να διατηρήσουν παρασιτικές πρακτικές εις βάρος άλλων ανθρώπων και της φύσης γενικά. Πρέπει να τονίσουμε ότι το σημερινό σύστημα παρασιτεί εξίσου στους ανθρώπους και τη φύση. 

Έχει τεράστια σημασία να κατανοήσουμε τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στις οικονομικές δυνάμεις μιας κοινωνίας και την αντίληψη της για τη φύση και το σύμπαν, ανάμεσα στις καθημερινές μας πράξεις και την εικόνα που έχουμε για τον κόσμο. Αυτές οι γενικότερες αντιλήψεις, ή κοσμοείδωλα, που μας επιβάλλονται ανεπαίσθητα και μερικές φορές ύπουλα, δικαιολογούν και υποκινούν τις καθημερινές πράξεις μας. Και πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι αν δεχτούμε το επιστημονικό, ορθολογικό κοσμοείδωλο και την προέκταση του - τη σύγχρονη τεχνολογία - τότε έχουμε χάσει εξαρχής το παιχνίδι. 

Γιατί αυτό το κοσμοείδωλο συνεπιφέρει και δικαιολογεί τη μετατροπή της γνώσης σε πληροφορία, των αξιών σε οικονομικά εμπορεύματα, των ανθρώπων σε «εμπειρογνώμονες». Η επικίνδυνη διάσταση της σημερινής επιστήμης βρίσκεται στις συνέπειες, στις οποίες μας οδήγησε, βρίσκεται στις απαιτήσεις που έμμεσα θέτει στους ανθρώπους και στο οικοσύστημα. Είναι μάταιο να προβάλουμε το επιχείρημα ότι δεν είναι η επιστήμη που έκανε κακό, αλλά οι άνθρωποι που την εφάρμοσαν. 

Η γνώση είναι αξεχώριστη από τους ανθρώπους. Η επιστήμη διέπλασε τα μυαλά των ανθρώπων στον ίδιο βαθμό που οι άνθρωποι διέπλασαν την επιστήμη. Το λυκόφως της επιστημονικής λογικής, που βιώνουμε σήμερα, δεν είναι καλά και σώνει το λυκόφως της ανθρωπότητας. Η επιστημονική λογική πρέπει να σβήσει και να μας απαλλάξει από το σφιχταγκάλιασμα της, για να μπορέσουμε να εξυγιάνουμε τη σχέση ανάμεσα στη γνώση και τις αξίες.

Αυτό μας ξαναφέρνει στο φαινόμενο της γνώσης ως αναπόσπαστου στοιχείου του ανθρώπινου είναι. Αυτό το φαινόμενο δεν εκδηλώνεται μόνο στους απογοητευμένους και αλλοτριωμένους νέους, που η γνώση δεν τους καθοδηγεί στη ζωή, γιατί είναι φορτωμένοι με άσχετες και τυποποιημένες πληροφορίες, αλλά και στο αντίθετο φαινόμενο: τον σεβασμό και τη νοσταλγία μας για σοφούς ανθρώπους. 

Οι σοφοί είναι εκείνοι που η γνώση τους έχει πράγματι σημασία, εκείνοι που βρίσκονται σ' ένα επίπεδο όπου η γνώση έχει αληθινή αξία, είναι οι ολοκληρωμένοι, με την έννοια ότι η γνώση τους τους υπηρετεί ως ανθρώπινα όντα. Τους ζηλεύουμε επειδή έχουν φτάσει σε μια στάθμη που δύσκολα μπορεί να φτάσει κανείς στον σημερινό κόσμο. Η σοφία τους είναι απλώς η οργανική συνένωση των γνώσεων με τις αξίες˙ είναι μια απόδειξη ότι η γνώση δεν είναι ένα απόθεμα μάταιων πληροφοριών, αλλά μια ζωτική δύναμη που στηρίζει τη ζωή σ’ όλα τα επίπεδα της ανθρώπινης ύπαρξης· είναι η ανάσταση της γενικής ιδιότητας της γνώσης, η ενότητα ζωής και γνώσης.

Η επανένωση της γνώσης με τις αξίες δεν πρέπει να γίνει για να μας κάνει όλους σοφούς, αλλά για να εξασφαλίσει την επιβίωση της ανθρωπότητας. Πρέπει να βάλουμε καλά στο μυαλό μας ότι δεν θα μπορέσουμε ν’ ανταπεξέλθουμε στο πλήθος των προβλημάτων που δημιούργησε ο σημερινός (επιστημονικο-τεχνολογικός) τρόπος αλληλεπίδρασης μας με τη φύση και τους άλλους ανθρώπους, παρά μόνον αν φτάσουμε σ' ένα επίπεδο όπου οι γνώσεις μας να έχουν αληθινή αξία για εμάς ως ανθρώπινα όντα. 

Πρέπει να είναι γνώσεις συνυφασμένες με αξίες και να υπηρετούν αυτές τις αξίες. Αυτές οι γνώσεις πρέπει να είναι μια επανενσάρκωση, σε καινούργιο επίπεδο, της αντίληψης του Πλάτωνα και του Αυγουστίνου ότι το να σκέφτεται κανείς σωστά είναι προϋπόθεση για να συμπεριφέρεται καλά˙ με τον όρο, όμως, ότι το να σκέφτεται κανείς σωστά δεν είναι απλώς ένα αφηρημένο χαρακτηριστικό του εγκέφαλου, αλλά η έκφραση μιας κατάστασης του είναι· ένας συνδυασμός διανοητικής ενόρασης και ηθικής δύναμης.

Αυτή η κατάσταση του είναι, που υπάρχει στους σοφούς, συγγενεύει με την κατάσταση της χάρης. Ο όρος «χάρη» είναι εξαιρετικά φορτισμένος. Κάθε διανοούμενος που «σέβεται τον εαυτό του» τον αποφεύγει. Αλλά η παλιότερη θρησκευτική συνεκδοχή του δεν πρέπει να μας εμποδίσει να τον χρησιμοποιήσουμε σωστά, γιατί αυτός ο όρος μας κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι το να σκέφτεται κανείς καλά δεν σημαίνει να σκέφτεται επιτήδεια, στυγνά, λογικά: το να σκέφτεται κανείς καλά προϋποθέτει μια ειδική κατάσταση του νου και ολόκληρου του είναι. Αυτή την κατάσταση του νου πρέπει να την υποθάλψουμε και να την καλλιεργήσουμε όσο καλλιεργούμε - από τότε που θεοποιήσαμε την αφηρημένη σκέψη - την τάση του νου να ν’ αποβλέπει στην «επιστημονική αντικειμενικότητα».

Έχουμε να μάθουμε πολλά από τους ανατολικούς πολιτισμούς, από την ιστορία του δικού μας πολιτισμού και από πρωτόγονες κοινωνίες που υπάρχουν σήμερα, έτσι ώστε να καταλάβουμε, ν' αποκτήσουμε και να διατηρήσουμε αυτή την κατάσταση του νου όπου «το να σκέφτεται κανείς καλά είναι προϋπόθεση για να συμπεριφέρεται καλά». Αυτό που μας χρειάζεται δεν είναι η απόκτηση μερικών πρόσθετων γνώσεων - για το πώς σκέφτονταν και ενεργούσαν οι «άλλες» κοινωνίες - αλλά μια αλλαγή στη δομή των γνώσεων και του νου μας που, όπως ελπίζουμε, θα μας οδηγήσει στην άρση του σχίσματος αξίας-γνώσης και στο ξεπέρασμα της σημερινής αλλοτρίωσης μας.

Αυτή η θεμελιακή αλλαγή θα λύσει πολλά ειδικά προβλήματα που μας ταλαιπωρούν σήμερα, όπως: πώς μπορούμε να ξέρουμε ποιο είδος έρευνας πρέπει να προάγουμε; Πώς θα εξακριβώσουμε αν μια συγκεκριμένη έρευνα είναι ευεργετική ή επιζήμια; Η απάντηση σ’ αυτό το ερώτημα είναι (με απλουστευμένη μορφή): για να κάνουμε καλή έρευνα πρέπει να κάνουμε καλή ζωή· πρέπει να σκεφτόμαστε «σωστά», με το πιο οικουμενικό νόημα της λέξης «σωστά». 

Αυτό το είδος σκέψης είναι πολύ δυσκολότερο από την αφηρημένη, ατομιστική, αναλυτική σκέψη. Αν μερικοί θεωρήσουν πως είναι σαν να λέγαμε ότι πρέπει να βρίσκεται κανείς σε κατάσταση χάρης για να κάνει καλή έρευνα, δεν θα είναι μακριά από την αλήθεια. Γιατί ο σημερινός ακρωτηριασμός του γύρω μας κόσμου και των άλλων ανθρώπων μπορεί ν’ αποδοθεί άμεσα σε μια στάση του νου που είναι ά-χαρη, που αντιπροσωπεύει το κουτσουρεμένο, το δουλοπρεπές μυαλό, και που είναι ανάξια για πλάσματα που αυτοαποκαλούνται άνθρωποι.

Αν κάποιος θελήσει να καταδικάσει αυτή τη στάση, που την ονομάζουμε επιφυλακτικά «χάρη», λέγοντας μας ότι είναι επιστροφή σε προεπιστημονικές προλήψεις, σκοταδισμός και τα τέτοια, θ’ απαντήσουμε: γιατί τάχα μια κατάσταση του νου, στην οποία μερικές αφηρημένες οντότητες με το όνομα «φυσικομαθηματικά δεδομένα» προσκυνούνται σα θεότητες, είναι προτιμότερη από μια κατάσταση του νου στην οποία εξαίρονται οι εσωτερικές αξίες; 

Η «κατάσταση χάρης» δεν είναι παρά μια άλλη έκφραση για την κατάσταση εκείνη του νου, στην οποία εξαίρονται οι εσωτερικές αξίες. Όταν λέμε: «Η αξιοπρέπεια είναι βασικό στοιχείο της ανθρωπιάς», «η ελευθερία είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ανθρωπιά», τότε ουσιαστικά «προικίζουμε με χάρη» τον άνθρωπο. Πρέπει ν' αλλάξουμε τον γύρω κόσμο, τις συντεταγμένες του νου μας και τη δομή των γνώσεων μας, έτσι ώστε αυτές οι εκφράσεις να μην είναι κούφια λόγια.

Για να συνοψίσουμε, στους τελευταίους τρεις αιώνες επαναπροσδιορίσαμε τον κόσμο γύρω μας κι αυτός ο επαναπροσδιορισμός κατέληξε στον βιασμό του κόσμου και των εαυτών μας. Πρέπει ν' απορρίψουμε ένα μεγάλο μέρος από τη «σοφία» των προφητών της υλικής προόδου, γιατί αυτή η πρόοδος μας οδηγεί στον όλεθρο. 

Πρέπει να άρουμε πολλές πλαστές διχοτομίες και διακρίσεις, γιατί συχνά είναι η ρίζα της αλλοτρίωσης που παρατηρούμε σήμερα στον κόσμο. Πάνω απ' όλα, πρέπει ν' αποκαταστήσουμε την ενότητα γνώσης και αξιών πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι η σοφία ή η «φωτισμένη γνώση» είναι το κλειδί για το νόημα της ζωής του ανθρώπου. Πρέπει επίσης ν’ αναπτύξουμε μια νέα περιεκτική φιλοσοφία, που να δίνει καινούργιο νόημα στον γύρω μας κόσμο.


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
1. Η σημερινή αναλυτική φιλοσοφία είναι μια ενσάρκωση του θετικιστικού ήθους, που βασίζεται στη λατρεία της τεχνικής και την αποφυγή των προβλημάτων. Η αναλυτική φιλοσοφία δεν είναι απελευθέρωση του νου (όπως επιμένουν οι θιασώτες της), αλλά εγκλωβισμός του νου στο τσίρκο του τεχνικού ζογκλερισμού. Οι ατέλειωτες διαμάχες για έννοιες όπως «νόημα» και «αναφορά», που έχουν για πρωταγωνιστές τους «κορυφαίους φιλόσοφους» των πιο «ονομαστών πνευματικών κέντρων», όπως η Οξφόρδη και το Καίμπριτζ, το Χάρβαρντ και το Πρίνστον, το Μπέρκλεϋ και το Αν’ Αρμπορ, είναι ένα περίεργο θέαμα. 

Οι ίδιες θέσεις, επιχειρήματα και λύσεις επαναλαμβάνονται συνεχώς εδώ και πενήντα χρόνια! Με τον Φρέγκε και τον Ράσελ, τον Λεσνιέφσκι και τον Τάρσκι, οι γόνιμες πλευρές του προβλήματος διερευνήθηκαν και εξαντλήθηκαν πια. Γι’ αυτό τον λόγο, τα τελευταία σαράντα χρόνια της διαμάχης αντιπροσωπεύουν έναν ανούσιο λογιοτατισμό που αναλύεται σε σχολαστικές γλωσσικές ασκήσεις. Ο εκχυδαϊσμός των προβλημάτων και του νου είναι το τίμημα που πληρώνουμε για την επίπλαστη τεχνική επιδεξιότητα.

Henryk Skolimowski, Οικοφιλοσοφία: νέα τακτική για τη ζωή, σελ. 27-34, Μετάφραση Δημοσθένης Κούρτοβικ, Εκδόσεις Κάλβος, Αθήνα 1984

πηγή-pointfromview
Διαβάστε περισσότερα... »

Κυριακή 9 Νοεμβρίου 2014

Ο μύθος του Χείρωνα (Μετατρέποντας τον Πόνο σε Δύναμη και Γνώση)



Ο άνθρωπος χρειάζεται δυσκολίες. Είναι απαραίτητες για την υγεία. 

Ο C. Jung ( 1875-1961 , Ελβετός ψυχίατρος)



Εξετάζοντας κάποιος τα αρχέτυπα ενός μύθου είναι δυνατόν να μπορέσει να ερμηνεύσει τις όψεις του κόσμου που μας περιβάλλει. Η μυθολογία είναι ένα χρήσιμο εργαλείο οπου μπορεί να εφαρμόσει κανείς για να εντοπίσει γνωρίσματα και πτυχές της ανθρώπινης ψυχής.

Στην ελληνική μυθολογία, ο Χείρων ήταν ο σοφότερος των Κενταύρων και αποτελούσε το σύμβολο του ‘Πληγωμένου Θεραπευτή’ . Ο μαθητής του, ο Αχιλλέας, κατά την διάρκεια μιας μάχης, τον χτύπησε τυχαία με ένα βέλος που ήταν εμποτισμένο στο αίμα της Λερναίας Ύδρας. 

Ο Χείρων όντας αθάνατος συνέχιζε να ζεί με την πληγή και τον πόνο του. Στην προσπάθεια του να βρεί την δικιά του θεραπεία , έμαθε να βοηθάει και να απαλύνει τον πόνο των άλλων. Αυτή του η ανακάλυψη, το να διδάσκει δηλαδή σε άλλους πως να θεραπεύονται, αποτέλεσε ένα μέσο ώστε να απαλύνει τον δικό του αιώνιο πόνο.

Ο καθένας απο εμάς κάποια στιγμή στη ζωή του αναπόφευκτα θα περάσει απο δοκιμασίες. Ίσως βιώσουμε φυσικό πόνο, αρρώστιες, διανοητική σύγχυση, ψυχικά τραύματα ή ακόμη ίσως έρθουμε αντιμέτωποι με την υπαρξιακή αγωνία. Όλες αυτές οι δυσκολίες ειναι ικανές να μας διδάξουν στο να συμπάσχουμε στην θλίψη και τον πόνο του συνανθρώπου μας.




Ο Κάρλ Γιούνγκ πίστευε ότι η ασθένεια της ψυχής θα μπορούσε να είναι η καλύτερη δυνατή μορφή κατάρτισης για ένα θεραπευτή. Οι πόνοι και οι δυσκολίες που κάποιος κουβαλάει αλλά εν τέλη υπερνικά είναι πηγή μεγάλης σοφίας και θεραπευτικής δύναμης.

Ο ‘Πληγωμένος Θεραπευτής’ καταλαβαίνει πως αισθάνεται ο ασθενής επειδή ο ιδιος έχει περάσει από τον ίδιο πόνο . Επιπλέον, ο θεραπευτής μέσα απο την εμπειρία του είναι ικανός να συναισθανθεί, να μπει δηλαδή στην θέση του άλλου πραγματικά κι οχι απλά να τον συμπονά. 

Ο θεραπευόμενος απο την άλλη το εκλαμβάνει αυτό έστω και σε υποσυνείδητο επίπεδο. Εξαιτίας αυτής της εμπειρίας ολόκληρη η ουσία της σχέσης μεταμορφώνεται. Από ‘ειδήμων’, ο θεραπευτής γίνεται συνταξιδιώτης με τον θεραπευόμενό του,ανοίγοντας έτσι έναν πνευματικό δρόμο που τους συνδέει.




Τέλος, ο ασθενής που πάσχει και περιθάλπτεται από τον θεραπευτή του, ταυτοχρόνως συμβάλλει στην επούλωση των πληγών του θεραπευτή. Η αλληλεπίδραση αυτών μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στην θεραπεία και των δύο.

Συμπερασματικά, ο μύθος του Χείρωνα μας διδάσκει οτι είμαστε ικανοί να ξεπεράσουμε τον πόνο μετατρέποντας τον σε δύναμη και γνώση. Μέσα απο μία τέτοια εμπειρία ο καθένας μας μπορεί να γίνει ένας ‘Πληγωμένος Θεραπευτής’.

Διαβάστε περισσότερα... »

Τετάρτη 5 Νοεμβρίου 2014

Oι κατέχοντες την γνώση (Απόσπασμα από τα Ερμητικά κείμενα)





…«Γι’ αυτό οι κατέχοντες την γνώση, δεν αρέσκονται στους πολλούς, ούτε οι πολλοί τους θέλουν. Τους θεωρούν μανιακούς και τους περιγελούν, και τους μισούν και τους καταφρονούν και σε ορισμένες περιπτώσεις τους φονεύουν». 




…«Τις συζητήσεις με τους πολλούς να τις αποφεύγεις. Δεν θέλω να τους αποφεύγεις από φθόνο, αλλά διότι από τους πολλούς θα θεωρηθείς γελοίος. Και αυτά τα λόγια έχουν ελάχιστους ακροατές και σύντομα, ούτε λίγους θα έχουν. Έχουν κάτι ιδιαίτερο μέσα τους αυτά τα λόγια, τους κακούς τους παρορμούν μάλλον προς την κακία, γι’ αυτό πρέπει να αποφεύγει κανείς τους πολλούς, επειδή αυτοί δεν αντιλαμβάνονται την αρετή των λόγων αυτών...

... Κάθε ανθρώπινο ζώο παρουσιάζει μεγάλη ροπή προς την κακία και γίνεται σύντροφός της, γι’ αυτό και ευχαριστιέται με αυτήν. Αυτό λοιπόν το ζώο, εάν μάθει ότι ο κόσμος γεννιέται και ότι τα πάντα γίνονται σύμφωνα με την πρόνοια και την ανάγκη και ότι πάνω από όλα αυτά κυριαρχεί η ειμαρμένη, δεν θα γίνει πολύ χειρότερο από τον εαυτό του; 

Αφού καταφρονήσει, δηλαδή, το σύμπαν ως γεννημένο και αποδώσει τις αιτίες του κακού στην ειμαρμένη, δεν θα υποστεί κανένα κακό έργο. Γι’ αυτό πρέπει να φυλάγεται κανείς από αυτούς, ώστε μέσα στην άγνοιά τους να είναι λιγότερο κακοί, από τον φόβο που προκαλεί στις ψυχές τους το άγνωστο».


ΕΡΜΗΤΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ, ΕΡΜΗΣ ΤΡΙΣΜΕΓΙΣΤΟΣ, Αποσπάσματα, Λόγοι, ΙΧ, 4, 11, 4-5.
Διαβάστε περισσότερα... »

Κυριακή 19 Οκτωβρίου 2014

Σκληρές αλήθειες που μας κάνουν δυνατότερους




«Χρειάζεται περισσότερο θάρρος για να αποκαλύψεις ανασφάλειες από ότι να τις κρύψεις, περισσότερη δύναμη για να συνδεθείς με ανθρώπους από το να τους κυριαρχήσεις, περισσότερη ανδρεία για να τηρήσεις τις αρχές σου από το να πράττεις τυφλά. Η ανθεκτικότητα είναι στην ψυχή και το πνεύμα, όχι στους μυς και το ανώριμο μυαλό.» 
 Alex Karras



Η ΖΩΉ ΔΕΝ ΕΊΝΑΙ ΕΎΚΟΛΗ
Η σκληρή δουλειά κάνει τους ανθρώπους τυχερούς – είναι η ουσία που κάνει τα όνειρα πραγματικότητα. Έτσι, ξεκίνα κάθε πρωί έτοιμος να τρέξεις μακρύτερα από ότι έτρεξες χθες και να παλέψεις σκληρότερα.


ΘΑ ΑΠΟΤΎΧΕΙΣ ΜΕΡΙΚΈΣ ΦΟΡΈΣ
Όσο πιο γρήγορα το δεχτείς αυτό, τόσο πιο γρήγορα θα μπορέσεις να λάμψεις. Ποτέ δεν θα είσαι 100% σίγουρος ότι θα δουλέψει, αλλά μπορείς πάντα να είσαι 100% σίγουρος ότι το να μην κάνεις τίποτα δεν θα δουλέψει. Έτσι, βγες έξω και κάνε κάτι! Είτε τα καταφέρεις, είτε πάρεις ένα ζωτικό μάθημα, θα είσαι νικητής.


ΑΥΤΉ ΤΗ ΣΤΙΓΜΉ, ΥΠΆΡΧΟΥΝ ΠΟΛΛΆ ΠΟΥ ΔΕΝ ΓΝΩΡΊΖΕΙΣ
Η μέρα που θα σταματήσεις να μαθαίνεις, είναι η μέρα που θα σταματήσεις να ζεις. Αγκάλιασε τις νέες πληροφορίες, σκέψου τες και χρησιμοποίησε τες για να προχωρήσεις.


ΜΠΟΡΕΊ ΝΑ ΜΗΝ ΥΠΆΡΧΕΙ ΑΎΡΙΟ
Όχι για όλους. Αυτή τη στιγμή, κάποιος στην Γη προγραμματίζει κάτι για αύριο χωρίς να συνειδητοποιεί ότι πρόκειται να πεθάνει σήμερα. Αυτό είναι λυπητερό, αλλά είναι αλήθεια. Έτσι, ξόδεψε τον χρόνο σου σοφά σήμερα και εκτίμησε το.


ΥΠΆΡΧΟΥΝ ΠΟΛΛΆ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΊΣ ΝΑ ΕΛΈΓΞΕΙΣ
Το να χαραμίζεις τον χρόνο σου, το ταλέντο σου και την συναισθηματική σου ενέργεια σε πράγματα που είναι πέρα από τον έλεγχο σου είναι η συνταγή για την απογοήτευση, τη δυστυχία και τη στασιμότητα. Επένδυσε την ενέργεια σου σε πράγματα που μπορείς να ελέγξεις.


ΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΊΕΣ ΔΕΝ ΕΊΝΑΙ Η ΑΛΗΘΙΝΉ ΓΝΏΣΗ
Η γνώση έρχεται από την εμπειρία. Μπορείς να συζητήσεις μια εργασία εκατό φορές, αλλά αυτές οι συζητήσεις θα σου δώσουν μόνο μια φιλοσοφική κατανόηση. Πρέπει να βιώσεις την εργασία από πρώτο χέρι για να την μάθεις πραγματικά.


ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΊΣ ΝΑ ΕΊΣΑΙ ΕΠΙΤΥΧΉΣ ΧΩΡΊΣ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΉ ΑΞΊΑΣ
Μην σπαταλάς τον χρόνο σου να προσπαθείς να είσαι επιτυχημένος, σπατάλησε τον χρόνο σου δημιουργώντας αξία. Όταν είσαι πολύτιμος για τον κόσμο γύρω σου, θα είσαι επιτυχημένος.


ΚΆΠΟΙΟΣ ΆΛΛΟΣ ΘΑ ΈΧΕΙ ΠΆΝΤΑ ΠΕΡΙΣΣΌΤΕΡΑ ΑΠΌ ΕΣΈΝΑ.
Είτε είναι χρήματα, φίλοι ή συλλογή από φασόλια, πάντα θα υπάρχει κάποιος που θα έχει περισσότερα από εσένα. Αλλά θυμήσου, δεν έχει σημασία πόσα πολλά έχεις, αλλά το πόσο παθιασμένος είσαι με την συλλογή τους. Είναι το ταξίδι που έχει σημασία.


ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΊΣ ΝΑ ΑΛΛΆΞΕΙΣ ΤΟ ΠΑΡΕΛΘΌΝ
Όπως είπε και η Maria Robinson κάποτε, «Κανείς δεν μπορεί να πάει πίσω και να κάνει μια καινούργια αρχή, αλλά ο καθένας μπορεί να ξεκινήσει σήμερα και να κάνει ένα καινούργιο τέλος.» Δεν μπορείς να αλλάξεις ότι έγινε, αλλά μπορείς να αλλάξεις τον τρόπο που αντιδράς σε αυτό.


ΤΟ ΜΌΝΟ ΠΡΌΣΩΠΟ ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΊ ΝΑ ΣΕ ΚΆΝΕΙ ΕΥΤΥΧΙΣΜΈΝΟ ΕΊΣΑΙ ΕΣΎ
Η ρίζα της ευτυχίας προέρχεται από την σχέση σου με τον εαυτό σου. Σίγουρα εξωτερικοί φορείς μπορεί να έχουν φευγαλέες επιπτώσεις στην διάθεση σου, αλλά μακροπρόθεσμα τίποτα δεν έχει περισσότερη σημασία από το πώς αισθάνεσαι για το ποιος είσαι εσωτερικά.


ΔΕΝ ΘΑ ΠΑΊΡΝΕΙΣ ΠΆΝΤΑ ΑΥΤΌ ΠΟΥ ΘΈΛΕΙΣ
Όπως είπε και ο Mick Jagger κάποτε, «Δεν μπορείς πάντα να παίρνεις αυτό που θέλεις, αλλά αν προσπαθήσεις μερικές φορές μπορεί να βρεις αυτό που χρειάζεσαι.» Κοίταξε τριγύρω σου. Εκτίμησε τα πράγματα που έχεις αυτή τη στιγμή. Πολλοί άνθρωποι δεν είναι τόσο τυχεροί.


ΣΤΗΝ ΖΩΉ, ΠΑΊΡΝΕΙΣ ΌΤΙ ΒΆΖΕΙΣ
Αν θέλεις αγάπη, δώσε αγάπη. Αν θέλεις φίλους, γίνε φιλικός. Αν θέλεις χρήματα, παρείχε αξία. Αλήθεια, είναι τόσο απλό.


ΟΙ ΚΑΛΟΊ ΦΊΛΟΙ ΈΡΧΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΦΕΎΓΟΥΝ
Οι περισσότεροι από τους σχολικούς σου φίλους, δεν θα είναι μέρος των φοιτητικών σου χρόνων. Οι περισσότεροι φίλοι από τα φοιτητικά σου χρόνια, δεν θα είναι μέρος της επαγγελματικής σου ζωής. 

Οι περισσότεροι από τους φίλους της επαγγελματικής σου ζωής δεν θα είναι εκεί όταν η σύζυγος σου φέρνει στον κόσμο το δεύτερο σας παιδί. Αλλά κάποιοι φίλοι θα μείνουν. Και είναι αυτοί οι φίλοι – αυτοί που μένουν στον χρόνο – είναι που έχουν σημασία.


ΚΆΝΟΝΤΑΣ ΑΚΡΙΒΏΣ ΤΟ ΊΔΙΟ ΠΡΆΓΜΑ ΚΆΘΕ ΜΈΡΑ, ΕΜΠΟΔΊΖΕΙ ΤΟΝ ΕΑΥΤΌ ΣΟΥ ΝΑ ΑΝΑΠΤΥΧΘΕΊ
Αν συνεχίσεις να κάνεις αυτό που κάνεις, θα συνεχίσεις να παίρνεις αυτό που παίρνεις. Η ανάπτυξη συμβαίνει όταν αλλάζεις πράγματα – όταν δοκιμάζεις νέα πράγματα – όταν επεκτείνεσαι πέρα από την ζώνη της άνεσης σου.


ΠΟΤΈ ΔΕΝ ΘΑ ΝΙΏΣΕΙΣ 100% ΈΤΟΙΜΟΣ ΓΙΑ ΚΆΤΙ ΝΈΟ
Κανείς ποτέ δεν νιώθει 100% έτοιμος όταν εμφανίζεται μια ευκαιρία. Επειδή οι πιο σπουδαίες ευκαιρίες στην ζωή μας αναγκάζουν να προχωρήσουμε πέρα από την ζώνη άνεσης μας, που σημαίνει ότι δεν θα αισθάνεσαι τελείως άνετα ή έτοιμος για αυτό.

Και θυμήσου, το να προσπαθείς να γίνεις κάποιος άλλος είναι χάσιμο του προσώπου που είσαι. Η δύναμη προέρχεται από το να είσαι άνετος μέσα στο ίδιο σου το σώμα.




Διαβάστε περισσότερα... »

Δευτέρα 1 Σεπτεμβρίου 2014

Γνώση και Χρόνος. H Πληροφορία ως Ενεργειακό Πεδίο και η σημασία... του σώματος μας, "τώρα"!




Γνώση. Η ενεργειακή πληροφορία του σύμπαντος: 
Πολλές φορές παρατηρώ τις συζητήσεις των ανθρώπων και την τάση τους να εξομοιώνουν τη γνώση με την μνήμη που διαθέτουν. Θεωρεί δηλαδή η πλειονότητα της ανθρωπότητας, ότι η γνώση είναι ατομική υπόθεση μελέτης και εμπειρίας του κάθε ένα από μας και βασίζεται στο χρόνο που έχει διαθέσει ώστε να αποθηκεύσει πληροφορίες σε κάποιο σημείο του εγκεφάλου του, με σκοπό να την χρησιμοποιήσει όταν τη χρειαστεί.

Τα πράγματα όμως δεν είναι καθόλου έτσι και η παρανόηση αυτή που έχει υπερισχύσει σαν πληροφορία σε όλους, ξεκινά από την πεποίθηση της επιστήμης ότι το μέσον αποθήκευσης της γνώσης είναι ο ανθρώπινος εγκέφαλος. Μέσα στα κύτταρά του οποίου σχηματίζεται η μνήμη, δηλαδή το σύνολο των πληροφοριών οι οποίες έχουν υποπέσει στην αντίληψή μας και οι οποίες μέσω των νευρώνων και των συνάψεων οι οποίοι σχηματίζουν δεσμούς μεταξύ τους, δημιουργούν τελικά τη συνολική διαθέσιμη στον κάθε ένα από μας γνώση.

Όμως τι συμβαίνει αλήθεια; Πως είναι δυνατόν να παρατηρούμε διαχρονικά ανθρώπους οι οποίοι ενώ δεν είχαν ποτέ την ευκαιρία πρόσβασης σε καταγεγραμμένες ή προφορικές πηγές πληροφοριών, διέθεταν μια αντίληψη και σοφία που αντανακλούσαν ένα σύνολο πληροφοριών γνώσης ανάλογο δεκάδων ειδικευμένων καθηγητών της σημερινής εποχής; 


Πως είναι δυνατόν, άνθρωποι μεγαλωμένοι σε παλαιότερες εποχές ή σε απομακρυσμένες περιοχές του πλανήτη, να διαθέτουν την ίδια ή και περισσότερη ειδική γνώση σχετικά με τη χρήση για παράδειγμα φαρμακευτικών φυτών για διάφορες παθήσεις, τη θεραπεία πολύπλοκων ασθενειών, οι οποίες και σήμερα η σύγχρονη επιστήμη αγνοεί την αιτία προέλευσης και τον αποτελεσματικό τρόπο θεραπείας ή να γνωρίζουν πληροφορίες σχετικά με την πραγματική δομή και λειτουργία του αισθητού κόσμου;




Όλα είναι πληροφορία: 
Πριν ξεκινήσουμε να μιλάμε για την ανάπτυξη της γνώσης και την ανάκληση της πληροφορίας της μνήμης, θα πρέπει πρώτα να κάνουμε μια παρένθεση σχετικά με την πληροφορία γενικότερα και τον τρόπο που αλληλεπιδρούμε μαζί της. Έχουμε θίξει και στο παρελθόν το θέμα της πληροφορίας ως ενεργειακό πεδίο και έχουμε πει ότι τα πάντα γύρω μας είναι ενέργεια και πληροφορία. 


Τα πάντα ανήκουν σε μικρά ή μεγαλύτερα ενεργειακά πεδία, τα οποία περιέχουν «πληροφορία»

Μια πληροφορία ανάλογη των software ή του ανθρώπινου γονιδιώματος ή του ηλεκτρισμού να δημιουργεί διαφορά δυναμικού. Μια «κοσμική πληροφορία» με την σύγχρονη (ηλεκτρική) αντίληψη του όρου. 


Ο κόσμος ολόκληρος, αποτελείται από μια τέτοιου είδους πληροφορία, η οποία αποκωδικοποιείται από τις αισθήσεις μας και δημιουργεί τις μορφές που αντιλαμβανόμαστε. Αυτή η πληροφορία όμως, αυτός ο κοσμικός κώδικας βρίσκεται παντού γύρω μας. Κι εμείς το μόνο που κάνουμε είναι να τον αναζητούμε, να προσδιορίζουμε τη θέση του και να τον «καλούμε» σε μας ώστε να αλληλεπιδράσουμε μαζί του.

Τα πάντα γύρω μας, δηλαδή με τα οποία αλληλεπιδρούμε μαζί τους, τα «καλούμε» να «παρουσιαστούν» μπροστά μας, ασχέτως αν σε μας «φαίνεται», ότι μπορεί να πηγαίνουμε εμείς σε αυτά. Κι αυτό συμβαίνει με όλα. Με τα πάντα. Στον αισθητό κόσμο που ζούμε, εμείς θεωρούμε ότι κινούμαστε από το ένα μέρος στο άλλο, μέσα στο χώρο που αντιλαμβανόμαστε. Και την απόσταση που διανύουμε, την μετρούμε σαν χρόνο που χρειάζεται να δαπανήσουμε ώστε να πραγματοποιήσουμε τη μετακίνηση αυτή.


Όμως όλο αυτό που αντιλαμβανόμαστε σαν δική μας μετα-κίνηση στο χώρο, μέσα στον απαραίτητο για το σκοπό αυτό χρόνο, είναι εικονικό και ψευδές.

Διότι στην πραγματικότητα (αν και έτσι μας φαίνεται), δεν κινούμαστε. Δεν πάμε πουθενά. Πάντα παραμένουμε εντελώς ακίνητοι και το μόνο που κάνουμε, είναι μέσω του νου μας, να στρεβλώνουμε το χώρο, ώστε να «πλησιάσει σε εμάς», το μέρος που επιθυμούμε να «γνωρίσουμε» Η πληροφορία μας πλησιάζει και όχι εμείς αυτή. Μας πλησιάζει ο «κώδικας» που αποτελεί την πληροφορία για το σχετικό θέμα, κατάσταση ή αντικείμενο. Και η μοναδική αιτία είναι η βούλησή μας.

Πληροφορία, χρόνος και κίνηση: 
Εδώ όμως υπάρχει και η ιδιομορφία του κόσμου μας. Ό,τι υπάρχει στο παρελθόν μας, ανακαλείται αστραπιαία, ενώ ότι μας πλησιάζει από το μέλλον μας, δημιουργεί χρόνο. Αν θέλεις να διαβάσεις ή να εξηγήσεις κάτι, αυτό το κάτι, δημιουργεί χρόνο, ενώ αν απλά το «γνωρίζεις» και απλά θέλεις να το θυμηθείς, το θυμάσαι αστραπιαία όσο παλιά κι αν το γνώρισες. Το ξαναγράφω αυτό. Αν θέλεις να διαβάσεις, να δημιουργήσεις ή να εξηγήσεις κάτι, αυτό το κάτι δημιουργεί χρόνο, ενώ σε μας φαίνεται σαν να απαιτεί χρόνο. 

Ο χρόνος δηλαδή που απαιτείται για να διαβάσεις ένα βιβλίο δεν απαιτείται από κάποιον.

Δημιουργείται από την πληροφορία που σε πλησιάζει. Για την ακρίβεια δημιουργείται από εσένα τον ίδιο, ο οποίος την έλκεις σε σένα, στρεβλώνοντας το χώρο γύρω σου. Αυτή η στρέβλωση όμως του χώρου, στις αισθήσεις μας γίνεται αντιληπτή σαν «γραμμικός χρόνος».


Ο χρόνος αυτός –ο οποίος δημιουργείται μέσω της στρέβλωσης του χώρου-, στην πραγματικότητα είναι ανύπαρκτος και γίνεται αντιληπτός σαν τέτοιος μόνο σε μας τους ανθρώπους. Ο γραμμικός χρόνος τον οποίο αντιλαμβανόμαστε και μετρούμε με τα ρολόγια και τα ημερολόγιά μας.

Και αυτό οδηγεί στην επόμενη ιδιομορφία του κόσμου μας. Αυτή της «κίνησης». Διότι ο χρόνος, με τη σειρά του δημιουργεί την «αίσθηση» της κίνησης. Η γνώση και η εμπειρία δηλαδή που λαμβάνουμε από τον αισθητό κόσμο μέσα από ένα ταξίδι, ένα σεμινάριο, μια αλληλεπίδραση με κάτι, οτιδήποτε γύρω μας, δεν δημιουργείται από την δική μας «μετά-βαση» σε αυτό, αλλά τη δική του σε εμάς.  


Δεν πάμε εμείς σε μια μακρινή πόλη, αλλά η «εικόνα», η πληροφορία, η γνώση της μακρινής πόλης έρχεται σε μας. Σε μας δημιουργείται η ψευδαίσθηση του ταξιδιού σε αυτή. Δεν χρειαζόμαστε ενέργεια για να μετακινηθούμε.

Η ενέργεια που θεωρούμε ότι δαπανούμε για τη μετάβασή μας κάπου, δεν είναι τίποτε άλλο, από την ενέργεια που απαιτείται ώστε να στρεβλώσουμε το χώρο και να τη φέρουμε κοντά μας. Η στρέβλωση αυτή σε μας είναι ακατανόητη, αόρατη, έξω από κάθε συζήτηση και σκέψη. Κι όμως το κάνουμε συνεχώς. «Σέρνουμε» το παρελθόν μας (τη μνήμη μας) σαν συρόμενο συρτάρι μπροστά μας, με τον ίδιο τρόπο που «σέρνουμε» ολόκληρο το σύμπαν από το μέλλον μας (ταξιδεύοντας ή γνωρίζοντας νέες πληροφορίες).

Καταγράφοντας τα «τώρα» μας: 
...Η δημιουργία λοιπόν του αισθητού κόσμου δεν είναι τίποτε άλλο από τη συνεχή ροή της συνειδητότητας, μέρος της οποίας είναι τα πάντα όσα αναγνωρίζουμε ως «πραγματικό κόσμο» και ως καταστάσεις της ζωής. Στη συνεχή λοιπόν αυτή ροή, συμπεριλαμβάνεται και το φυσικό μας σώμα με όλα τα όργανά του, ένα από τα οποία είναι και ο εγκέφαλος, που θα εξετάσουμε σε αυτό το άρθρο...

Οι αισθήσεις μας δηλαδή καταγράφουν και αντιλαμβάνονται μόνο μια στιγμή κάθε φορά από όλο το γραμμικό χρόνο που ζούμε. Αυτή τη στιγμή που την ονομάζουμε «τώρα». 


Μόνο εκεί ζούμε. Ποτέ δεν ζήσαμε ως φυσικό σώμα στο παρελθόν, ούτε θα ζήσουμε ποτέ στο μέλλον. Όλες οι στιγμές του παρελθόντος όμως όπως και όλες οι στιγμές που μας πλησιάζουν από το μέλλον, ήταν και θα είναι για μας πάντα «τώρα», μιας και σαν «τώρα» θα γίνονται αντιληπτές και θα καταγράφονται στη μνήμη μας.

  
Ολόκληρος ο κόσμος γίνεται μορφή κάθε στιγμή του «τώρα» και ύστερα πάλι χάνεται απομακρυνόμενος στο βαθύ διάστημα. Κι όπως συμβαίνει με όλο τον κόσμο γύρω μας, γίνεται και με το δικό μας σώμα. Το κάθε σώμα όλων όσων υπάρχουν γύρω μας…

Σε ποιου σώματος τον εγκέφαλο; Και πως δημιουργείται αυτή η μορφή του κόσμου και του σώματος; Έχουμε περιγράψει την όλη διαδικασία αυτή, η οποία λαμβάνει χώρα μέσω του «παρατηρητή».


Ο «παρατηρητής» δηλαδή, μέσω των αισθήσεών του, αποκωδικοποιεί το «σήμα» που λαμβάνει από τη ροή της συνειδητότητας και το μεταφράζει σε εικόνα, ήχο, οσμή, άγγιγμα ή γεύση, ολοκληρώνοντας την εμπειρία του σχετικά με τον αισθητό κόσμο. Αυτός ο παρατηρητής, μετατρέπει το ενεργειακό «σήμα» σε ύλη, μετατρέποντας τον κόσμο και το σώμα σε μορφή. 

Μια μορφή που διαρκεί μερικά εκατομμυριοστά του δευτερολέπτου κι ύστερα χάνεται για να έρθει μετά τη μεσολάβηση ενός απειροελάχιστου κενού, η επόμενη εικόνα, κι ύστερα κι άλλη, κι άλλη, κι άλλη όπως τα καρέ σε παλιά κινηματογραφική ταινία.

Και κάθε «καρέ», αποτελεί το κάθε «τώρα» μας. Και κάθε «τώρα» χάνεται στο παρελθόν, για να ακολουθήσει το επόμενο και πάλι το ίδιο. Μια σειρά από άπειρα «τώρα» δημιουργούν μια ίδια σειρά από άπειρα σώματα δικά μας και όλων γύρω μας…


Και αφού κάθε σώμα χάνεται στο παρελθόν και στη θέση του δημιουργείται ένα νέο, ποιο είναι αυτό το σώμα που έχουμε εμείς κάθε στιγμή, με τον εγκέφαλό του μέσα στο κρανίο του, ο οποίος έχει αποθηκεύσει (όπως νομίζουμε), όλα όσα μας έχουν συμβεί, μελετήσει, διαβάσει, ακούσει, δει, αισθανθεί, μυρίσει, αγγίξει ή γευτεί ώστε να συνθέσουμε τη συνολική εμπειρία και γνώση που κατέχουμε; 

Αν δηλαδή το κάθε «τώρα» δημιουργεί συνεχώς και ένα διαφορετικό εικονικό «υλικό σώμα», σε ποιο σώμα από όλα αυτά είναι αποθηκευμένη η μνήμη μας και η συνολική μας γνώση;

Κατακερματισμένη μνήμη: Σε όλα. Όλα όσα μας έχουν συμβεί στη ζωή του κάθε ένα από μας, όλα όσα ο κάθε ένας μας έχει ζήσει, βιώσει, μελετήσει, διαβάσει, ακούσει, δει, αισθανθεί, μυρίσει, αγγίξει ή γευτεί ώστε να συνθέσει τη συνολική εμπειρία και γνώση που κατέχει, είναι σκορπισμένα σε όλα τα σώματα που έχουν υλοποιηθεί για αυτόν και ύστερα χαθεί στο βαθύ διάστημα του παρελθόντος του.  


Δηλαδή το κάθε σώμα τι εγκέφαλο έχει και τι μνήμη; Το κάθε σώμα έχει τον ίδιο εγκέφαλο με το κάθε άλλο, η μνήμη όμως που διατηρείται σε κάθε ένα από αυτά τα σώματα, περιλαμβάνει μονάχα όσα συνέβησαν εκείνη την απειροελάχιστη στιγμή του «τώρα», στην οποία πήρε μορφή το κάθε συγκεκριμένο σώμα.

Τίποτε άλλο. Αν δηλαδή μέσα σε ένα δευτερόλεπτο υλοποιούνται σε μορφή περίπου 100.000 σώματα (εικόνες –καρέ) και η λέξη «καλός» διαρκεί περίπου ένα δευτερόλεπτο για να τη διαβάσεις ή να την πεις, τότε μοιράστε τον ήχο της ή την εικόνα της σε 100.000 κομμάτια και μοιράστε τα σε σειρά στα σώματα αυτά (εικόνες –καρέ) που πήραν μέρος στο γεγονός αυτό. Έτσι θα έχετε το τμήμα της πληροφορίας, (του ήχου, της εικόνας ή οποιασδήποτε αίσθησης) που έχει κρατήσει στη μνήμη του το κάθε σώμα από αυτά.

Φανταστείτε τώρα αν διαβάσετε ένα βιβλίο για δύο ή περισσότερες ημέρες, ή ακόμη μια σειρά από βιβλία για ένα ή περισσότερα χρόνια, πόσα τέτοια σώματα χρειάζεστε για να αποθηκευθεί ολόκληρη η πληροφορία που λαμβάνετε. Φαντασθείτε δηλαδή και μετρήστε σε πόσα σώματα είναι κατακερματισμένη ολόκληρη η γνώση που έχουμε για κάτι και που βρίσκεται στην ουσία αποθηκευμένο, αυτό το κάτι.

Εγκέφαλος «επεξεργαστής» 
Κατανοούμε δηλαδή ότι όταν λέμε τη φράση «μέσα στον εγκέφαλό μας», στην ουσία εννοούμε «έξω στο βαθύ διάστημα»  


Κι αν δεν είναι ο εγκέφαλος το όργανο που αποθηκεύεται η μνήμη μας, τότε αυτός ο εγκέφαλος τι είναι; Θα μπορούσαμε να τον παρομοιάσουμε με τον «επεξεργαστή» ενός ηλεκτρονικού υπολογιστή ενώ συγχρόνως το «σκληρό δίσκο» να τον «απλώσουμε» έξω από το σώμα μας στο παρελθόν αλλά και στο μέλλον μας (θα πούμε σε λίγο πως). Αν είναι όμως ο εγκέφαλός μας «ο επεξεργαστής» της πληροφορίας που κατέχουμε, τότε πως γίνεται αυτή η επεξεργασία. Κατά αρχάς θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε κάτι.

Εμείς δεν κατέχουμε κανενός είδους πληροφορία μιας και εμείς οι ίδιοι είμαστε μέρος της πληροφορίας αυτής. Αυτό που λέμε «κατέχουμε γνώση» στην ουσία θα έπρεπε να λέμε «διαχειριζόμαστε πληροφορία» Η επεξεργασία δηλαδή που διενεργεί ο εγκέφαλός μας, δεν είναι τίποτε άλλο από διαχείριση της πληροφορίας η οποία έχει καταγραφεί από τις αισθήσεις μας και αποθηκευτεί σε όλα αυτά τα σώματα τα οποία ταξιδεύουν στο διάστημα απομακρυνόμενα από το «τώρα» μας με ιλιγγιώδη ταχύτητα.

Ο εγκέφαλος λοιπόν σαν ο επεξεργαστής της πληροφορίας διαχειρίζεται τη συνολική μας μνήμη μέσω των «συνάψεων». Οι συνάψεις δηλαδή των νευρώνων της μνήμης μας, δεν είναι τίποτε άλλο από «ηλεκτρικά σήματα –δεσμοί», οι οποίοι συνδέουν μεταξύ τους όλα αυτά τα «εικονικά» σώματα μας που ταξιδεύουν στο διάστημα. Τρισεκατομμύρια συνάψεων, με όλες μεταξύ τους, αυτές τις κατακερματισμένες πληροφορίες, δημιουργούν ένα απίστευτα γιγαντιαίο αριθμό συνδυασμένων ενεργειακών δεσμών, οι οποίοι αναζητούν, αναλύουν, συνδυάζουν, κρίνουν, συγκρίνουν, υπολογίζουν και πιθανολογούν τρισεκατομμύρια συνδυασμούς, υποθέσεων, καταστάσεων και σεναρίων με όλα και για όλα όσα μας συμβαίνουν κάθε στιγμή στη ζωή που ζούμε και που θεωρούμε πραγματική. Πως συμβαίνει αυτό;

Ανάκληση των «τώρα» 
Η κάθε κατακερματισμένη πληροφορία, αποθηκεύεται στο κάθε σώμα –εικόνα –καρέ που λαμβάνει μορφή στον εικονικό κόσμο αυτό… Αυτόματα με την αποθήκευση αυτής της απειροελάχιστα μικρής πληροφορίας αυτής, δημιουργείται ένας ενεργειακός δεσμός με κάθε μία που έχει δημιουργηθεί. Τη στιγμή δηλαδή εκείνη του «τώρα» μας, η πληροφορία που λαμβάνουμε μέσω μελέτης, εμπειρίας, βιώματος ή οτιδήποτε άλλου, καταγράφεται στο συγκεκριμένο σώμα που λαμβάνει μορφή.

Συγχρόνως με την αστραπιαία καταγραφή αυτή, δημιουργούνται τρισεκατομμύρια συνάψεις οι οποίες ενώνουν μεταξύ τους την καταγεγραμμένη αυτή μικρή πληροφορία με όλες όσες δημιουργήθηκαν ήδη στα άλλα εικονικά σώματα. Όταν λοιπόν, ο κάθε ένας από μας ανακαλεί από τη μνήμη του μια πληροφορία, δεν πηγαίνει σε κάποιο συγκεκριμένο κουτάκι του εγκεφάλου του να το βρει, αλλά κάνει ένα αστραπιαίο ταξίδι στο χρόνο για να το αναζητήσει και να το «φέρει» πάλι στο «τώρα» του ώστε να το «διαβάσει».


Το ξαναγράφω. 
Όταν ένας άνθρωπος εβδομήντα ετών, ανακαλεί από τη μνήμη του, κάτι που έμαθε στο πανεπιστήμιο πριν από πενήντα χρόνια, στην πραγματικότητα ανακαλεί μέσω των συνάψεων, εκείνο το σώμα του που «έζησε» στο τότε «τώρα» όπου ήταν φοιτητής.

Με μια ταχύτητα μεγαλύτερη της ταχύτητας του φωτός, η σύναψη μεταφέρει την «απαίτηση» σε ολόκληρο το μηχανισμό αναζήτησης της μνήμης και «βρίσκει» την πληροφορία. Μια πληροφορία «εικόνα», ενός φοιτητή που διάβαζε ένα βιβλίο, σε μια συγκεκριμένη σελίδα και κατέγραψε έναν όγκο πληροφοριών σε μερικές χιλιάδες «σώματα –καρέ» Τα βρίσκει και τα «μεταφέρει» στο «εδώ και τώρα» του εβδομηντάχρονου ανθρώπου, με ένα τρόπο ώστε «αντικαθιστά» το τωρινό του «τώρα» με εκείνο που «έζησε» πριν από πενήντα χρόνια. Ο άνθρωπος με μια απίστευτη ταχύτητα, στρεβλώνει το χώρο γύρω του και μεταφέρει τον τότε χρόνο. στο παρόν του.

Έτσι επαναβιώνει εκείνη τη στιγμή και «θυμάται» την καταγεγραμμένη πληροφορία. Δηλαδή τι έκανε ο εγκέφαλος μέσω των συνάψεων. Διαχειρίστηκε ενέργεια, πληροφορία. Έκανε αυτό που μερικοί περιγράφουν με τη φράση «τον μετέφερε στο χρόνο»

Στην ουσία όμως μετέφερε το χρόνο σε αυτόν που αναζητά την πληροφορία. Τράβηξε την τότε στιγμή του, και την «έσυρε» εμπρός στο νου του, ώστε να τη «δει» ξανά και να την θυμηθεί. Τράβηξε ολόκληρη τη ζωή του σαν ένα συρόμενο συρτάρι, και έφερε μπροστά του το κομμάτι (στιγμή) που αναζητούσε.

Διότι η γνώση που κατέχουμε είναι στιγμές που ζήσαμε, οι οποίες έρχονται και φεύγουν περνώντας ταχύτατα από δίπλα μας. Όπως είναι και η πραγματική ζωή μας. Η γνώση που διαχειριζόμαστε, κινείται όπως κινείται κάθε πληροφορία γύρω μας.

Ελεύθερη στο άδηλο: 
Τι είναι λοιπόν η γνώση; Είναι πληροφορία; Είναι προνόμιο κάποιων; Προέρχεται μονάχα από μελέτη, εμπειρίες και βιώματα δικά μας; Βρίσκεται μονάχα καταγεγραμμένη σε βιβλία ή στο κεφάλι κάποιων σοφών ή είναι ελεύθερα προσπελάσιμη προς όλους όσους καταφέρουν να περάσουν το όριο της αορατότητάς της.

Η γνώση, με την ευρύτερη έννοια, μοιάζει να είναι ενεργειακά διαχειριζόμενη πληροφορία η οποία βρίσκεται έξω από το οριοθετημένο περιβάλλον του εγκεφάλου μας. Αν είναι έτσι, όμως τότε, σε μας μένει να αντιληφθούμε τι σημαίνει στα αλήθεια ενεργειακά διαχειριζόμενη πληροφορία και που είναι αυτό το «έξω». 


Αν δηλαδή δεν μπορούμε να την περιορίσουμε μέσα σε κάποιο βιβλίο ή σε κάποιο όργανο του σώματός μας και αντιληφθούμε ότι δεν υπάρχει μέσα στον «κλειστό» χώρο που εμείς αντιλαμβανόμαστε σαν υλικό αισθητό κόσμο, τότε ολόκληρη η πληροφορία που εμείς θεωρούμε σαν γνώση, υπάρχει ελεύθερη μέσα στο άδηλο και αόρατο μέρος του κόσμου που σε μας παραμένει πεισματικά άγνωστο.

Τα άδηλο και αόρατο όμως τμήμα του κόσμου μας, δεν είναι άγνωστο για όλους μας. Κανονικά δεν θα έπρεπε να είναι άγνωστο σε κανέναν μας, μιας και όλοι έχουμε πρόσβαση σε ένα κομμάτι από αυτό μέσω της μνήμης μας.


Το άγνωστο αυτό άδηλο και αόρατο μέρος του κόσμου μας, δεν είναι προσβάσιμο μονάχα σε κάποιους, αλλά σε όλους. Αποτελεί ένα κοινά «μοιρασμένο» σε όλους μας χώρο, μέσα στον οποίο υπάρχουν «χύμα» όλα όσα ήδη γνωρίζουμε ή δεν γνωρίζουμε ή μπορούμε να γνωρίσουμε ακόμη εμείς, ή όποιος πέρασε από τούτο τον κόσμο και όχι μόνο.

Στο χώρο αυτό δεν υπάρχει η φράση «εγώ ξέρω» ή «η γνώση είναι δύναμη», ούτε υπάρχει κρυφή και ατομική σκέψη για οτιδήποτε. 


Στο χώρο αυτό όπου είναι αποθηκευμένη η συμπαντική γνώση, δεν υπάρχουν κρυμμένα μυστικά, ούτε απαγορευμένες πληροφορίες μονάχα για μυημένους. 

Στο χώρο αυτό υπάρχει ολόκληρη η συμπαντική πληροφορία της δημιουργίας, η οποία όμως είναι αδύνατον να επεξεργαστεί από τον ανθρώπινο εγκέφαλο, ο οποίος είναι το πλέον ακατάλληλο όργανο στο σύμπαν για να τη διαχειριστεί.

Πέρα από τον εγκέφαλό μας: 
Στην πραγματικότητα ο εγκέφαλος δεν είναι προορισμένος να διαχειρίζεται γνώση, αλλά μονάχα συγκεκριμένο εύρος πληροφορίας και αυτή μόνον μέσω της μνήμης του. Αυτό όμως είναι εντελώς διαφορετικό από τη διαχείριση γνώσης. Ο εγκέφαλος είναι κατασκευασμένος έτσι ώστε να παράγει σκέψη.

Σκέψη η οποία είναι απλά η συσχέτιση πληροφοριών που βιώσαμε ως εμπειρίες κατά το παρελθόν μας. Ακόμα και η μελέτη συγκαταλέγεται σε αυτή όπως και τα υποθετικά σενάρια για το μέλλον μας τα οποία επίσης βασίζονται σε συγκεκριμένες εμπειρίες του παρελθόντος μας.

Η «γνώση» όμως στην ουσία της, δεν έχει καμιά σχέση με τις δικές μας εμπειρίες. Οι δικές μας εμπειρίες –εκτός του ότι περιέχουν μόλυνση από τον ενεργειακό θόρυβο των πεποιθήσεών μας, ο οποίος παράγεται από την αντίληψή μας για τον αισθητό κόσμο που ζούμε- είναι απειροελάχιστα ανύπαρκτες σε σχέση με τη συνολική «γνώση».


Η πραγματική γνώση αρχίζει να «εισρέει» στην ύπαρξή μας, όταν έχει καταλαγιάσει η λειτουργία της σκέψης και του εγκεφάλου. Στην πραγματικότητα δεν «εισρέει», αλλά υπάρχει. Πάντα υπήρχε και θα υπάρχει σε όλους. Μόνο που αυτό, είναι από δύσκολο έως ακατόρθωτο να το αντιληφθούν όλοι.

Πως λοιπόν και πότε μπορούμε να πούμε ότι κατέχουμε γνώση; Πόσο σημαντική είναι για μας και πως μπορούμε τελικά να τα καταφέρουμε να την προσεγγίσουμε; Οι άνθρωποι πάντα την αναζητούν διότι από τον πρώτο κιόλας καιρό της εμφάνισής τους σε τούτο τον κόσμο την θεώρησαν περισσότερο σημαντική από την ύπαρξή τους. Κι όσο λιγότερα αντιλαμβάνονται γι αυτή, τόσο περισσότερο χρόνο από τη ζωή τους δαπανούν για χάρη της.

Η αντίληψη ότι ο εγκέφαλός μας αδυνατεί να την προσεγγίσει στο ελάχιστο, μας ωθεί συνεχώς να δημιουργήσουμε άλλα μέσα «εξωτερικά» μέσω της τεχνολογίας ώστε να μπορέσουμε να διαχειριστούμε όσο το δυνατόν περισσότερη από αυτή. Όμως ο σύγχρονος πολιτισμός κινείται σε μια εντελώς αντίθετη κατεύθυνση από αυτή που υπάρχει, διότι το πραγματικά σημαντικό τμήμα της γνώσης που είναι απαραίτητο για να πλησιάσουμε την πηγή της, είναι κύρια η γνώση του Εαυτού μας.

Το κύριο. 
Η ολοκληρωτική αντίληψη του διαχωρισμού του υλικού σώματος της μορφής, από το εσώτερο ενεργειακό μας, κύριο σώμα, είναι το βήμα που θα ανοίξει τις πύλες προς αυτό που αναζητούμε αιώνες τώρα χωρίς επιτυχία. 

Η σιγή του νου και της σκέψης μας, το αντίθετο δηλαδή από ότι έχει περισσότερο επενδύσει ο σύγχρονος άνθρωπος, δημιουργεί μια νέα αντιληπτικότητα σχετικά με την κατανόηση της «γνώσης».

Αυτή η σιγή όμως, οδηγεί στην αποτελεσματική Παρατήρηση του Κόσμου μας κι αυτή η Παρατήρηση, αρχίζει σιγά-σιγά να συνθέτει μέσα μας, με ένα εντελώς διαφορετικό τρόπο, τη «γνώση» που δεν χάσαμε ποτέ.
Διαβάστε περισσότερα... »

Δευτέρα 16 Ιουνίου 2014

Ημιμάθεια και Γνώση





Τέσσερις βάτραχοι κάθονταν πάνω σε ένα κορμό δέντρου, που επέπλεε πιασμένος στην άκρη ενός ποταμού. 


Ξαφνικά ελευθερώθηκε και σιγά-σιγά άρχισε να παρασύρεται προς τα κάτω, στη ροή του ποταμού. Οι βάτραχοι ήταν ενθουσιασμένοι καθώς ποτέ δεν είχε τύχει να νιώσουν τη χαρά της κίνησης πάνω στο νερό.

Κάποια στιγμή, ο πρώτος βάτραχος είπε: 

«Πράγματι, είναι ένας θαυμάσιος κορμός. Κινείται σαν να είναι ζωντανός. Δεν ήξερα ότι μπορεί να υπάρχει ένας τέτοιος κορμός».

Μετά από λίγο ο δεύτερος βάτραχος μίλησε και είπε: 
«Όχι φίλε μου, ο κορμός είναι σαν όλους τους άλλους κορμούς, και βέβαια δεν κινείται. Είναι το ποτάμι που πηγαίνει προς τη θάλασσα και μεταφέρει εμάς και τον κορμό μαζί του».

Και μετά ο τρίτος βάτραχος μίλησε και είπε: 
«Δεν είναι ούτε ο κορμός, ούτε το ποτάμι που κινείται. Η κίνηση είναι στη σκέψη μας. Γιατί χωρίς τη σκέψη, τίποτα δεν κινείται.»

Και έτσι οι τρεις βάτραχοι ξεκίνησαν να διαπληκτίζονται, σχετικά με το τι είναι αυτό που τελικά κινείται. Μάλιστα σε λίγο η διαφωνία τους έγινε καυγάς αληθινός, μη μπορώντας καθόλου να συμφωνήσουν.


Αφού είδαν κι αποείδαν, στράφηκαν τελικά στον τέταρτο βάτραχο, που μέχρι εκείνη τη στιγμή καθόταν ήσυχος και τους άκουγε προσεχτικά, και ρώτησαν τη γνώμη του.


Κι εκείνος τους είπε: 
«Ο καθένας σας έχει δίκιο, και κανένας σας δεν είναι λάθος. Η κίνηση είναι στον κορμό, στο νερό και στην σκέψη μας επίσης».

Οι τρεις βάτραχοι έμειναν για μερικά δευτερόλεπτα ακίνητοι και μετά ξέσπασαν σε κραυγές εξαγριωμένοι, γιατί κανείς δεν ήθελε να παραδεχτεί ότι η δική του αλήθεια δεν ήταν η ολόκληρη αλήθεια, και ότι οι άλλοι δύο δεν ήταν τελείως λάθος.

Και τότε κάτι πολύ παράξενο έγινε:


οι τρεις βάτραχοι ενώθηκαν προς στιγμήν και έσπρωξαν τον τέταρτο βάτραχο και τον πέταξαν στο ποτάμι…

Χαλίλ Γκιμπράν

Συνοδοιπόροι είμαστε, με τον ίδιο προορισμό...



Διαβάστε περισσότερα... »

Τετάρτη 21 Μαΐου 2014

Δωρεάν πρόσβαση στη γνώση



Συγγραφέας: Γιώργος Καρουζάκης


Είναι η πρώτη φορά, ίσως, στην ανθρώπινη ιστορία που η πρόσβαση στη γνώση είναι τόσο άμεση και σε αρκετές περιπτώσεις δωρεάν. 

Δείτε το παράδειγμα της Ευρωπαϊκής Ψηφιακής Βιβλιοθήκης Europeana, η οποία δίνει πρόσβαση σε δύο εκατομμύρια βιβλία, χάρτες, ηχογραφήσεις, φωτογραφίες, αρχειακά έγγραφα, πίνακες και ταινίες, υλικά προερχόμενα από εθνικές βιβλιοθήκες και πολιτιστικά ιδρύματα των 27 κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Ένα μέρος της ηλεκτρονικής βιβλιοθήκης της είναι διαθέσιμη και στα ελληνικά.


Στην ψηφιακή βιβλιοθήκη της Europeana μπορείτε να εντοπίσετε και να διαβάσετε μέσα από τον υπολογιστή σας αρκετά αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Πολλά από αυτά υπάρχουν και σε ακουστική μορφή.

Κάθε χρόνο δεκάδες νέες εκδόσεις προστίθενται στη λίστα με τα βιβλία που δεν προστατεύονται
από τους νόμους πνευματικής ιδιοκτησίας, είτε γιατί η διάρκεια προστασίας της πνευματικής τους ιδιοκτησίας έχει παρέλθει, λόγω του χρόνου που έχει περάσει από τη δημιουργία τους, είτε γιατί ο ίδιος ο δημιουργός έχει παραιτηθεί από το δικαίωμα στην πνευματική ιδιοκτησία.

Κάνοντας κλικ εδώ μπορείτε να περιηγηθείτε σε μια μικρή γωνιά της ψηφιακής βιβλιοθήκης
και να εντοπίσετε μερικές μόνο από τις πολύτιμες εκδόσεις κλασικών έργων που διατίθενται δωρεάν: όλα τα έργα του Σέξπιρ, του Μαρκ Τουαίην, του Μπαλζάκ και πολλών ακόμα κορυφαίων δημιουργών.


Διαβάστε περισσότερα... »

Πέμπτη 6 Μαρτίου 2014

Φιλόσοφοι της Γνώσης



Αναζητώντας έναν Άνθρωπο σε δρόμους της γνώσης
μεταομηρικούς ημερήσιους και νυκτερινούς

Ποιος ήταν ο Όμηρος; Τι ήταν;

Για να συνδεθείς με το Πνεύμα κάποιου, ο χρόνος και ο χώρος δεν είναι εμπόδιο,
γιατί η συνείδηση και η σκέψη μπορεί να ταξιδέψει παντού, δεν έχει περιορισμό από τις τρεις διαστάσεις του χωροχρόνου. 

Όμως αυτό που αποτελεί πραγματικό εμπόδιο, είναι τα στεγανά μιας κοινωνικής διαμόρφωσης και οι τοίχοι της φυλακής της μαζί με τα τείχη μιας απληστίας και πλεονεξίας υλιστικής.

- Δώσε μου ένα ορισμό για το πανεπιστήμιο και την γνώση του,
μου είπε ο Δον Λεόν, γνωρίζοντας τις συναναστροφές μου.

Δεν δυσκολεύτηκα να απαντήσω.

- Πανεπιστήμιο είναι ένα ανώτατο ίδρυμα μεσοααστικής κατεστημένης αντίληψης,  όπου καταλήγει η γιγαντομαχία άνευ ουσίας μαζί
και
η ταλαιπωρία πολλών μαθητών εκπληρώνοντας τα όνειρα, τις προσδοκίες των γονέων τους στο ίδιο έργο “Μάθε παιδί του γράμματα” και περνώντας τον καιρό τους με πολύαριθμα άνευ αξίας μεταπτυχιακά. 

Υποβιβάζοντας την ίδια την αξία του πτυχίου, που αν την είχε, δεν θα χρειαζόταν κανένα μεταπτυχιακό να την κατοχυρώσει και το ίδιο θα αρκούσε.

Οι περισσότεροι πανεπιστημιακοί καθηγητές, αλληλοβραβεύονται αλληλοταξιδεύουν, αλληλοεπαινούνται, αλληλοκατηγορούνται,  αλληλοσυμποσιάζονται, σε ατέρμονες αερολογίες σειρήνων και αμαζόνων διδακτορικών.

-Ο Όμηρος θα γινόταν δεκτός σήμερα από το πανεπιστημιακό κατεστημένο;

-Από ελάχιστους πρωτοπόρους και μόνο .

-Γιατί με ξαναρωτά;


-Γιατί ο Όμηρος ήταν ένας άνθρωπος φιλόσοφος της γνώσης,
δεν θα μπορούσε να καταλήξει μαστροπός της γνώσης.

Το είχα ζήσει, το είχα νοιώσει αυτό το συναίσθημα, τελειώνοντας το πανεπιστήμιο, το άγχος των εξετάσεων και των βαθμών. 

Είχα πλέον την πολυτέλεια να διαβάζω για μένα, για την χαρά της γνώσης, την ικανοποίηση και έτσι την ερωτεύτηκα και έτσι συνάντησα ξανά τον φιλόσοφο Όμηρο,  σε ένα χορό γνωστικών ερωτοαποκρίσεων.

Σε ποιο πανεπιστήμιο πήγε ο Όμηρος; Ποιο πτυχίο έχει; Ποιο είναι το βιογραφικό του; Οι πηγές του; Ο Όμηρος δεν πήγε “πανεπιστήμιο”. 

Το βιογραφικό του δεν υπάρχει και τα ίχνη του έχουν σβηστεί. Μόνο το ΕΡΓΟ του υπάρχει υπέρλαμπρο αστέρι που στον δρόμο της γνώσης μας οδηγεί. Ίσως αν πήγαινε σήμερα να τον κόβανε στις πανελλήνιες. 

Σύμφωνα λοιπόν με την κοινή εκδοχή, ένας φτωχός τροβαδούρος ήταν ο Όμηρος, αυτοδίδακτος που περιφερόταν ραψωδός «επαιτίς Οδυσσέας» τραγουδοποιός, τραγουδιστής στις αυλές των πλουσίων του τότε πολιτικού και θεολογικού κατεστημένου, μελετώντας τους χαρακτήρες τους και τις συμπεριφορές τους, που αποδεικνύονται διαχρονικές .

ΦΙΛΟΣΟΦΟΣ ήταν του δρόμου, που σκεπτόταν πάνω ή κάτω φαίνεται από ένα δένδρο ή και σε ένα πιθάρι, αναζητώντας ένα ΑΝΘΡΩΠΟ. 

Και αυτό είναι που κάνει σπουδαίο το έργο του. Γιατί είναι ζυμωμένο σφυρηλατημένο με την πράξη και όχι με την υπερφίαλη θεωρία κάποιας αυλής και των μανδαρίνων της.

«Ποιος σκότωσε τον Όμηρο», είναι ο τίτλος ενός βιβλίου
του Victor Davis Hanson, John Heath έγκριτων «πανεπιστημιακών» που διαπραγματεύονται αυτό το θέμα στην μελέτη τους και προς τιμή τους. 

Πως σκοτώνουν οι κατεστημένες σπουδές την έμπνευση, την σκέψη, την χαρά της μάθησης, την πρωτοτυπία, την πραγματική έρευνα και….. τον Όμηρο.

Διαβάστε περισσότερα... »

Τετάρτη 26 Φεβρουαρίου 2014

Ο "Μυστικός" κήπος της γνώσης...




Η νόηση και κατά συνέπεια η γνώση που είναι το αποτέλεσμα της, αποτελεί το χαρακτηριστικό γνώρισμα του ανθρώπινου είδους, καθώς ο άνθρωπος είναι το μόνο ον που όχι μόνο υπερβαίνει τα άλλα έμβια όντα, αλλά είναι και σε θέση να τροποποιήσει και να διαχειριστεί το φυσικό περιβάλλον σύμφωνα με τις ανάγκες του. 

Ο άνθρωπος όχι μόνο διαθέτει νόηση και ελεύθερη βούληση, αλλά έχει συνείδηση της χρονικά περιορισμένης ύπαρξης του. 

Δεν επιβιώνει απλά κυριαρχούμενος μόνο από πάθη και ένστικτα όπως συμβαίνει στο υπόλοιπο ζωικό βασίλειο, αλλά τροποποιεί, δημιουργεί, και τελικά παρεμβαίνει καταλυτικά στην Φύση, δημιουργώντας εν τέλει την Ιστορία.

Η γνώση αποτελεί μια συσσωρευτική διαδικασία στον χρόνο,
κατά συνέπεια η γνώση αφορά μία γραμμική διαδικασία που μεταφέρεται και εμπλουτίζεται από γενιά σε γενιά.
Με τη γνώση μπορεί ο άνθρωπος να φθάσει σε ουσιαστικές κατακτήσεις τόσο του εαυτού του, όσο και της φύσης. Η γνώση διακρίνεται τόσο στην«εξωτερική» που αφορά το πεδίο των πέντε αισθήσεων, όσο και στην«εσωτερική» που αφορά την υπερσυνείδητη γνώση που λίγοι ίσως μπορούν να κατακτήσουν.

Η ικανότητα της νόησης και της γνώσης υπήρξε καταλυτική για την θέση του ανθρώπου στο πλανητική ιστορία. Για το πότε και πως ενεργοποιήθηκε στο απώτατο παρελθόν αυτή η ικανότητα στον άνθρωπο, μόνο εικασίες μπορούν να γίνουν. Η σημαντικότητα της όμως έχει μεταφερθεί σε εμάς από την αρχαιότητα δια μέσου αρχετυπικών μύθων αλλά και θρησκευτικών κειμένων. 

Όπως θα περιγραφεί παρακάτω, η ικανότητα της γνώσης όπως περιγράφεται σε αρχαία κείμενα, αποτέλεσε Θεϊκό δώρο αλλά ίσως και αιτία έκπτωσης του ανθρώπου, από μία κατάσταση Θεϊκής ευδαιμονίας.

Στην παρούσα έρευνα θα γίνει αναφορά στην Αρχαία Ελληνική παράδοση όπως αυτή έφτασε σε εμάς δια μέσου των μύθων, όσο και στην Εβραϊκή θρησκευτική παράδοση όπως αυτή περιγράφεται στην Παλαιά Διαθήκη.

Ανάμεσα στις δύο αντιλήψεις,
υπάρχουν μεγάλες ομοιότητες αλλά και διαφορές, όπως θα αναδειχθεί στην συνέχεια.

Στην αρχαία Ελληνική μυθολογία η Θεότητα που σχετίζεται με την νόηση είναι η Θεά της σοφίας, η Θεά Αθηνά, της οποίας το όνομα ετυμολογείται από το Α-θεο-νόα ή Η-θεο-νόα, δηλαδή η νόηση του Θεού ( ΠλάτωναςΚρατυλος 407b). Πατέρας της Αθηνάς ήταν ο Δίας, και μητέρα της η Θεά της Μήτις. (Η Μήτις για να βοηθήσει το Δία προσέφερε στον Κρόνο ένα βοτάνι που θα τον εξανάγκαζε να ξεράσει τα Θεϊκά παιδιά του που είχε καταπιεί). 


Η Μήτις σύμφωνα με τον Ησίοδο, ήταν κόρη του Ωκεανού και της Τηθύος. Η Μήτις, όπως και η κόρη της Αθηνά, ήταν για τους αρχαίους όχι απλά η Θεά της σοφίας, της φρόνησης και της γνώσης του καλού και του κακού, αλλά και της πονηριάς που ήταν αναγκασμένοι να αντιστρατέψουν οι αδύναμοι άνθρωποι στερούμενοι φυσικών όπλων κατά την διάρκεια της πρωτόγονης εποχής, όταν είχαν να αντιμετωπίσουν στην πάλη της επιβίωσης, τα στοιχεία της φύσης. 

Σύμφωνα όμως με έναν χρησμό η Μήτις ως σύζυγος του Δία, θα γεννούσε πρώτα μια κόρη (την Αθηνά) και στην συνέχεια έναν γιο που θα ανέτρεπε την εξουσία του Δία, θα γινόταν δηλαδή ότι ακριβώς είχε κάνει Δίας στον πατέρα του Κρόνο. Όταν φυσικά ο Ζευς πληροφορήθηκε τον χρησμό, φοβούμενος μην πάθει ότι και ο πατέρας του Κρόνος, ζήτησε ένα την Γαία ένα βοτάνι το οποίο όποιος το έτρωγε μίκραινε.

Η Γαία φυσικά του το έδωσε, και αυτός το έδωσε αμέσως στην Μήτιδα η οποία ήταν σε εν- Δία- φέρουσα στην Αθηνά να το καταπιεί, λέγοντας πως με αυτό θα έκανε γερά παιδιά. Όταν η Μήτις το κατάπιε άρχισε αμέσως να μικραίνει, και ο Δίας τότε την κατάπιε, μαζί με την Αθηνά την οποία είχε η Μήτις στην κοιλιά της.

Ο Δίας από τη στιγμή που κατάπιε τη Μήτιδα κατέκτησε ολόκληρη τη σοφία του κόσμου. Στην συνέχεια όμως από την πολύ... «σοφία», άρχισε να υποφέρει από φρικτούς πονοκεφάλους, τόσο ισχυρούς που δεν άντεχε άλλο. Κάλεσε λοιπόν τον γιο του Ήφαιστο, και του ζήτησε να του ανοίξει το κεφάλι με το τσεκούρι, ώστε να ανακουφιστεί από τον πονοκέφαλο...

Παρά τις αντιρρήσεις του ο Ήφαιστος, αναγκάστηκε τελικά να το πράξει, και τότε μέσα από το κεφάλι του Δία ξεπετάχτηκε πάνοπλη η κόρη του Θέα Αθηνά! Κρατούσε ασπίδα, φορούσε περικεφαλαία και κουνούσε απειλητικά το δόρυ της.

Το ότι οι αρχαίοι μυθοπλάστες απεικόνισαν την Αθηνά εξερχόμενη πάνοπλη από το κεφάλι του Δία, είναι φυσικά εξαιρετικά συμβολικό. Η νόηση αφορά την λειτουργία του εγκεφάλου από όπου εξήλθε η Αθηνά, ενώ η λογική μας δίνει τα αναγκαία εκείνα όπλα που είναι απαραίτητα στον άνθρωπο για να πολεμήσει στην μάχη της επιβίωσης και της επικράτησης, ώστε να είναι σε θέση να αντεπεξέλθει στις δυσκολίες της ζωής. 


Η Ασπίδα της Αθηνάς έφερε επάνω της το Γοργώνειο, το κεφάλι της Μέδουσας με τα φιδίσια μαλλιά. Η Μέδουσα στην ασπίδα της Αθηνάς συμβολίζει το διττό αποτέλεσμα της νόησης, που προκύπτει από τις πράξεις μας, οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν τόσο το καλό όσο και το κακό βάσει των συνειδητών επιλογών μας. 

Η Μέδουσα συμβολίζει τις φοβίες τα πάθη και το σκοτεινό τμήμα του ασυνείδητου. Η Αθηνά φέρνει τη λογική και την συνείδηση, που είναι το ακριβώς το αντίθετο της παραλυτικής απραξίας της Μέδουσας(παραλύει όποιον την κοιτάξει). 

Εάν δεν αναπτύξουμε την λογική και την συνείδηση μας, δεν αναπτύξουμε δηλαδή αντιστάσεις (ασπίδα) στο παράλογο και στη κυριαρχία του ασυνείδητου και της ύλης έναντι της διάνοιας, τότε υποβιβαζόμαστε στην ζωώδη κατάσταση. Ο συμβολισμός είναι προφανής, η δύναμη της νόησης έχει πάντα δύο όψεις!



Η Αθηνά έφερε δίπλα της, τυλιγμένο ένα φίδι. Το φίδι είναι ένα επαναλαμβανόμενο αρχετυπικό σύμβολο, συνοδεύει όλες τις θηλυκές θεότητες συνεπώς και τη Μεγάλη Μητέρα. 

Τυλιγμένο γύρω από οποιοδήποτε αξονικό σύμβολο, συμβολίζει την αφύπνιση της ψυχής και την ροή της ενέργειας στο σώμα. Γενικά το φίδι ως σύμβολο είναι τόσο ηλιακό όσο και σεληνιακό. Συμβολίζει τόσο την ζωή όσο και τον θάνατο. 

Την σοφία αλλά και την εξάρτηση από τα πάθη, την θεραπεία (Ασκληπιός) όσο και το δηλητήριο. Είναι φαλλικό σύμβολο, η δημιουργική αρσενική δύναμη, «ο σύζυγος όλων των γυναικών». 

Ζώντας στο έδαφος σχετίζεται με τον κάτω κόσμο του σκότους, συμβολίζοντας τις μαγικές δυνάμεις, και τη μαγεία που κατέχουν οι αόρατες δυνάμεις. Ως τέτοιο είναι εχθρός του ήλιου και αντιπροσωπεύει τις σκοτεινές δυνάμεις στο ανθρώπινο γένος. 

Κατ’ αυτό τον τρόπο το φως και το σκοτάδι, το θετικό και το αρνητικό, βρίσκονται σε σύγκρουση, όπως ο Δίας και ο Τυφώνας, ο Απόλλωνας και ο Πύθωνας κλπ. Ως έρπων συμβολίζει το πνεύμα που διαπερνά τα πάντα, είναι η εσωτερική φύση του ανθρώπου και η συνείδηση.Δεν είναι τυχαίο πως τα Φίδια αλλά και οι Δράκοι εμφανίζονται ως φρουροί των ναών, φύλακες της εσωτερικής γνώσης και όλων των σεληνιακών θεοτήτων.

Η Ε.Π. Μπλαβάτσκυ λέει πως, φυσιολογικά, το φίδι συμβολίζει την αποπλάνηση της δύναμης από την ύλη (του Ιάσονα από την Μήδεια, του Ηρακλή από την Ομφάλη, του Αδάμ από την Εύα), ενσαρκώνοντας την εμμονή του κατώτερου στο ανώτερο, του «πρότερου» στο «τελικό».

Ένα άλλο σύμβολο της Αθηνάς είναι το ιερό πουλί της, η Γλαύκα (κουκουβάγια). Η κουκουβάγια είναι νυχτόβιο πτηνό, το οποίο έχει εξαιρετική όραση. 

Η Γλαύκα συμβολίζει την σοφία που επιτυγχάνεται με την «εις εαυτόν διείσδυση», η οποία μπορεί να επιτευχθεί μόνο μακριά από το φως της ημέρας και την φασαρία, όταν ο άνθρωπος απομονώνεται από το περιβάλλον. 

Για αυτό τον λόγο και «η γλαύκα της Αθηνάς πετάει μόλις η μέρα γείρει προς την δύση της...». Δεν είναι φυσικά καθόλου τυχαίο, πως οι μυήσεις κατά την διάρκεια των μυστηριακών τελετών γινόταν πάντα νύχτα, κάτω από το φως των δαυλών. Την Αθηνά θα την συναντήσουμε και αργότερα όταν θα γίνει λόγος για τα μήλα των Εσπερίδων, πρώτα όμως πρέπει να γίνει αναφορά στον Προμηθέα.



O Προμηθέας ήταν γιος του Τιτάνα Ιαπετού και της Ωκεανίδας Ασίας. Αδέλφια του ήταν οι Επιμηθέας,
ο Άτλας και ο Μενοίτιος. Το όνομά του σημαίνει αυτός που πρώτα σκέφτεται και μετά πράττει. Παράγεται από την πρόθεση «προ» και το ρήμα «μανθάνω και σημαίνει «συνετός», «προνοητικός».Κατά τη διάρκεια της Τιτανομαχίας ο Προμηθέας πήρε το μέρος Δία, και γι' αυτό δεν τιμωρήθηκε όπως οι άλλοι Τιτάνες με εγκλεισμό στα Τάρταρα. 

Η συμβολή του στην εξέλιξη του ανθρώπινου γένους ήταν καταλυτική. Σύμφωνα με τον Λουκιανό, ο Προμηθέας την εποχή της Τιτανομαχίας, δημιούργησε με την αρωγή της θεάς Αθηνάς τον πρώτο άνθρωπο (το Χρυσό Γένος) από πηλό και φωτιά, και κατ’ εικόνα και ομοίωση των Θεών. (1)

Τα ζώα δημιουργήθηκαν την ίδια περίοδο από την μίξη υλικών της Γης και της φωτιάς. Η δημιουργία των όντων και του ανθρώπου έγινε μέσα στη γη. Όταν κλήθηκαν όλα τα όντα της Γης να βγουν στο φως, ανατέθηκε στον Προμηθέα και στον Επιμηθέα να δώσουν στο κάθε ον τα χαρακτηριστικά που έπρεπε να έχει. Ο Επιμηθέας έπεισε τον αδελφό του να του επιτρέψει να αναλάβει μόνος αυτή τη δουλειά. Όταν όμως έφτασε στο τέλος η ώρα του Ανθρώπου, δεν είχε μείνει κανένα προτέρημα να του χαρίσει .

Αντιλαμβανόμενος ο Προμηθέας το σφάλμα του Επιμηθέα και βλέποντας την αδυναμία του ανθρώπινου γένους απέναντι στη φύση, αποφάσισε να του χαρίσει τη φωτιά, την οποία πήρα από το εργαστήριο του Ήφαιστου, τοποθετώντας την σε ένα κούφιο καλάμι.

Ο Προμηθέας έμαθε τους ανθρώπους όχι μόνο να ελέγχουν τη φωτιά, αλλά να κατασκευάζουν επίσης εργαλεία, και τους έμαθε τις Επιστήμες και τα Γράμματα. Τέλος για να είναι ικανοποιημένοι οι Θεοί μαζί τους, τους έμαθε να τους λατρεύουν κάνοντας θυσίες σε αυτούς.

Όταν όμως τέθηκε το ζήτημα ποιο κομμάτι του θυσιασμένου ζώου ανήκει στους Θεούς και ποιο στους ανθρώπους, ο Προμηθέας σκέφτηκε ένα κόλπο για να βοηθήσει τους ανθρώπους.

Στη μια μεριά έβαλε τα κόκαλα των ζώων αλειμμένα με λίπος, και στην άλλη το κρέας τυλιγμένο
μέσα σε δέρμα και κάλεσε τον Δία να διαλέξει το κομμάτι που θα άξιζε τους Θεούς. Ο Δίας ξεγελάστηκε από τα γυαλιστερά κόκαλα και τα διάλεξε, αφήνοντας το κρέας και το δέρμα στους ανθρώπους.

Στην συνέχεια φυσικά ο Δίας διαπίστωσε το τέχνασμα του Προμηθέα,
και ζήτησε από τον Ήφαιστο να φτιάξει μια Γυναίκα. Έτσι δημιουργήθηκε η πρώτη γυναίκα η Πανδώρα, από γη και νερό.

Το όνομα αυτό το πήρε διότι ως δημιούργημα Θεού, έλαβε πολλά δώρα από όλους τους Θεούς. Ένα από αυτά τα δώρα ήταν ένα πιθάρι, το οποίο όμως δεν έπρεπε να ανοίξει. Ο Ερμής την οδήγησε στον αδελφό του Προμηθέα τον Επιμηθέα (ετυμολογικά αυτός που σκέφτεται μετά τις πράξεις του), ο οποίος παρά την συμβουλή του αδελφού του να μην δεχτεί δώρο από τον Δία, την έκανε γυναίκα του.
Όταν η Πανδώρα άνοιξε το πιθάρι που της είχαν χαρίσει οι Θεοί, ξεχύθηκαν όλα τα δεινά των ανθρώπων, καθώς έως τότε οι άνθρωποι που ζούσαν στη γη δεν γνώριζαν από το κακό τους πόνους και τις αρρώστιες . Την τελευταία στιγμή όμως η Πανδώρα πρόλαβε να κλείσει το πιθάρι και έμεινε μέσα η ελπίδα για το ανθρώπινο γένος. 

Η Πανδώρα στο μύθο του Προμηθέα συμβολίζει την αρχή του κακού για τον άνθρωπο. Δημιουργήθηκε ως αντιστάθμισμα στην ευεργεσία που έκανε ο Προμηθέας να δωρίσει τη φωτιά στους ανθρώπους. Η φωτιά αναγνωρίζεται σαν «θεία δωρεά» και «θεία δύναμη» που την καθιστά όπλο του ανθρώπου και τον κυριότερο παράγοντα πολιτισμού.

Στην συνέχεια ο Δίας θέλοντας να τιμωρήσει εκ νέου τους ανθρώπους, που είχαν γίνει κακοί και άδικοι, προκάλεσε τον κατακλυσμό.

Ο Προμηθέας όπως και πάλι χάλασε τα σχέδια του Δία προειδοποιώντας τον γιο του Δευκαλίωνα, και συμβουλεύοντας τον να φτιάξει μια κιβωτό, να την γεμίσει με εφόδια και ζώα και να μείνει μέσα μαζί με την γυναίκα του Πύρρα, η οποία ήταν κόρη του Επιμηθέα.

Ο Δευκαλίωνας με την Πύρρα όχι μόνο σώθηκαν από τον Κατακλυσμό, αλλά δημιούργησαν και το Τέταρτο Γένος, το Γένος των Ηρώων, αλλά και των Ελλήνων. Αυτό εξόργισε ακόμη περισσότερο τον Δία ο οποίος έδεσε τον Προμηθέα σε βράχο στον Καύκασο, διατάσσοντας έναν αετό να του τρωει το συκώτι κάθε πρωί. Εξαιτίας όμως του γεγονότος της Αθανασίας Προμηθέα, κάθε βράδυ το συκώτι του ανανεωνόταν.



Ο αετός είναι το ιερό πουλί του Δία, καθώς είναι ο Βασιλιάς των αιθέρων, πανόπτης της Γης
και των αιθέρων όπως και ο Βασιλιάς των Θεών και ανθρώπων. Ο αετός ο οποίος τρωει το συκώτι του Προμηθέα, ίσως συμβολίζει την νόηση (αετός- πνεύμα) που μπορεί να χαλιναγωγήσει τα πάθη (συκώτι) , αλλά και ότι τα πάθη μπορούν να κρατήσουν δέσμιο τον άνθρωπο (δεσμά του Προμηθέα).

Σε αυτό το σημείο εμπλέκεται στην ιστορία ο Ηρακλής ο οποίος κατά την διάρκεια του ενδέκατου Άθλου που του είχε ανατεθεί από τον Ευρυσθέα, (αναζήτηση των Μήλων των Εσπερίδων), φτάνει στον Καύκασο σκοτώνει τον Αετό, και ελευθερώνει τον Προμηθέα, δίνοντας έτσι τέλος στο μαρτύριο του. Ο Προμηθέας από ευγνωμοσύνη προς τον Ηρακλή του αποκάλυψε πως θα πάρει τα Χρυσά Μήλα.

Τα μήλα των Εσπερίδων ήταν οι χρυσοί καρποί των δέντρων που βρίσκονταν στον ομώνυμο κήπο. Σύμφωνα με το Φερεκύδη οι μηλιές αυτές είχαν δοθεί ως γαμήλιο δώρο από τη Γη στον Δία και την Ήρα. Η Ήρα φύτεψε τα δέντρα στον κήπο των Θεών, ο οποίος βρισκόταν στη χώρα του Άτλαντα (εκ του α και του τλάν = τα πάντα υπομένοντας), ο οποίος είχε τιμωρηθεί από τον Δία να κουβαλάει στους ώμους του Ουρανό.

Οι κόρες του Άτλαντα έκλεβαν όμως τα μήλα, γι' αυτό και η Ήρα ανέθεσε τη φύλαξή τους στις νύμφες Εσπερίδες και στο δράκοντα Λάδωνα με τα εκατό κεφάλια, ο οποίος ήταν γιος του Τυφώνα και της Έχιδνας.

Στην αρχή της αναζήτησης του ο Ηρακλής συνάντησε τον Νηρέα,
«τον σοφό των θαλασσών» ο οποίος είχε το χάρισμα της μαντικής, άλλαζε πολλές μορφές και δεν απαντούσε ευθέως. 

Ο Ηρακλής κάποια στιγμή από τα λεγόμενα του Νηρέα, κατάλαβε πως ίσως θα έπρεπε να πάει νότια. Καθ’ οδών νίκησε τον γίγαντα Ανταίο (γιο του Ποσειδώνα και της Γαίας) ο οποίος έπαιρνε υπεράνθρωπη δύναμη από την Γη. Ο Ηρακλής κατάφερε να τον νικήσει σηκώνοντας τον στο αέρα, ώστε να μην μπορεί να αντλήσει δύναμη από την Γη. Στην συνέχεια συνάντησε τον Βούσιρη (γιο του Ποσειδώνα και μίας θνητής). Ο Βούσιρης ήθελε να τον θυσιάσει, ο Ηρακλής όμως του ξέφυγε και τελικά σκότωσε αυτός τον Βούσιρη.

Μετά συνάντησε τον Προμηθέα δεσμώτη στο βράχο τον απελευθερώνει σπάζοντας τα δεσμά του, και εκείνος του εξηγεί πώς να βρει και να πάρει τα χρυσά μήλα.

Οι δοκιμασίες για την Εύρεση των μήλων των Εσπερίδων ίσως σχετίζονται συμβολικά με διαδικασίες μύησης , και τα 4 Στοιχεία την Γη, το Νερό, τον Αέρα, την Φωτιά, και την πορεία του ανθρώπου προς την πνευματική και ηθική του «τελείωση».

Το πρώτο εμπόδιο που πρέπει να ξεπεράσει ο Ηρακλής σε αυτό τον άθλο είναι ο Νηρέας (θαλάσσια θεότητα- στοιχείο ΝΕΡΟ) ο οποίος άλλαζε συνεχώς μορφές, συμβολίζοντας ίσως τα διαφορετικά μονοπάτια που μπορεί ο«μαθητής» να ακολουθήσει προς την γνώση.

Στην συνέχεια ο Ηρακλής παλεύει με τον γίγαντα Ανταίο,
ο οποίος αντλούσε την δύναμη του από την Γη (στοιχείο ΓΗ) που συμβολίζει ίσωςτην πάλη του πνευματικού ανθρώπου με την προσκόλληση στην ύλη και τον κατώτερο εαυτό του.
Κατόπιν ο Βούσιρης θέλει να θυσιάσει τον Ηρακλή (Θυσία - στοιχείο ΦΩΤΙΑ) ο Ηρακλής όμως σπάει τα δεσμά του και σκοτώνει τον Βούσιρη. Ο αναζητητής εφόσον έχει ήδη «θυσιάσει» το κατώτερο εαυτό του, αναγεννάται σε ένα νέο συνειδησιακό επίπεδο όπου εμφανίζεται η φιλευσπλαχνία, με τη βοήθεια που παρέχει στον Προμηθέα.

Ο Προμηθέας (στοιχείο ΑΕΡΑ- πνεύμα) είναι αυτός που τιμωρείται από τον Δία, διότι μετέδωσε τη γνώση σε αμύητους και αυτή σπαταλήθηκε ή κακοποιήθηκε. Ο Προμηθέας ανταμείβει τον Ηρακλή για τη πράξη του και τον συμβουλεύει πώς να βρει τα μήλα, των Εσπερίδων δηλαδή πώς να επιτύχει την πεμπτουσία της «γνώσης». (2)

Στον δρόμο προς τις Εσπερίδες, ο Ηρακλής παίρνει τον Ουρανό στους ώμους του αντικαθιστώντας τον Άτλαντα. Είναι το σημείο που λαμβάνει χώρα μία συμβολική επίσης κίνηση, καθώς σηκώνει το βάρος της ανθρωπότητας, κάτι που θα τον οδηγήσει τελικά στην ανταμοιβή των χρυσών μήλων, τα οποία φύλαγε ο άυπνος δράκος Λάδωνας ο όποιος είχε εκατό κεφάλια.
Ο δράκος τελικά φονεύεται και ο Ηρακλής παρέδωσε τα μήλα τον Ευρυσθέα.

Τα μήλα των Εσπερίδων
επιστράφηκαν τελικά από την Αθηνά στον κήπο των Εσπερίδων, καθώς εκεί ήταν η θέση στην οποία έπρεπε να βρίσκονται.




Ο Δράκος με την σειρά του είναι επίσης ένα παγκόσμιο αρχετυπικό σύμβολο. Οι δράκοι είναι οι χθόνιοι φύλακες των πυλών της εσωτερικής γνώσης ενάντια στους οποίους οφείλουν να πολεμήσουν οι ήρωες.

Ο αγώνας με το δράκοντα συμβολίζει τις δυσκολίες που υπάρχουν για να κερδίσει κάποιος τους καρπούς της «εσωτερικής γνώσης». Το σκότωμα του δράκοντα είναι η σύγκρουση ανάμεσα στο φως και στο σκοτάδι. 

Είναι η τελική νίκη του ανθρώπου ο οποίος πολεμά και υπερνικά τη δική του σκοτεινή φύση, επιτυγχάνοντας αυτογνωσία που τον απελευθερώνει από το πολύ περιορισμένο κέντρο του «εγώ», και την κατάκτηση της υπερσυνειδησιακής εκείνης κατάστασης που του επιτρέπει να βιώσει την «ενότητα των πάντων».

Ο Ηρακλής τέλος συμβολίζει τον αρχετυπικό, αλλά μη τελειοποιημένο άνθρωπο
που παίρνει στα χέρια του την κατώτερη φύση και την υποβάλλει πρόθυμα σε πειθαρχία, κάτι που θα προκαλέσει τελικά την ανάδυση της Θεϊκής του φύσης.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο ο ήρωας υποβάλλεται σε μερικές συμβολικές δοκιμασίες, η ενδέκατη των οποίων είναι τα χρυσά μήλα των εσπερίδων. Πρέπει να τιθασεύσει τον κατώτερο εαυτό του, να τον πειθαρχήσει και να τον ξεπεράσει, ευθυγραμμίζοντάς τον με το «Εγώ», και να επιστρέψει στην κατοικία του πατέρα του Δία, με τη πολύτιμη συνδρομή της θεάς της σοφίας, Αθηνάς. Πολλοί ερευνητές υποστηρίζουν πως οι (12 όσοι και τα ζώδια) άθλοι του Ηρακλή σχετίζονται επίσης με το Ζωδιακό. 

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η Bailey: «σε κάθε ζώδιο εκφράζει τα χαρακτηριστικά του και σε κάθε ζώδιο αποκτά και μια νέα γνώση του εαυτού του και δια της γνώσης αυτής καταδεικνύει τη δύναμη του ζωδίου κι αποκτά τα δώρα που δίνει το ζώδιο (…) καταδεικνύει το γεγονός ότι τα ζώδια επηρεάζουν αλλά δεν ελέγχουν».

Στην συνέχεια θα αναδειχθούν οι ομοιότητες όπως επίσης και οι διαφορές του κήπου των Εσπερίδων, με τον αντίστοιχο κήπο της Εδέμ των πρωτόπλαστων της Παλαιάς διαθήκης.

Η αναφορά στον κήπο της Εδέμ, θα είναι σύντομη καθώς είναι περισσότερο ή λιγότερο γνωστή στους περισσότερους (τουλάχιστον σε σχέση με την Αρχαιοελληνική του κήπου των Εσπερίδων).

Στον κήπο της Εδέμ ο Θεός δημιουργεί την φύση, τον Αδάμ και την Εύα, όπου ζούσαν σε κατάσταση ευδαιμονίας και μακαριότητας. Ο Θεός τους προειδοποιεί πως απαγορεύεται να φάνε τον καρπό του δέντρου της γνώσης, διότι εάν το κάνουν αυτό θα πεθάνουν. (Θα πρέπει εδώ να σημειωθεί πως στην αφήγηση της Παλαιάς Διαθήκης δεν γίνεται πουθενά λόγος για μήλο, αλλά μόνο για δέντρο της γνώσης του καλού και του κακού).

Αντίθετα η φωνή της γης, ο Όφις, τους είπε πως εάν έτρωγαν από τον καρπό του δέντρου της γνώσεως, θα τους «άνοιγαν τα μάτια» και θα γίνονταν σαν τον Θεό.




Η συνέχεια γνωστή η Εύα απλώνει το χέρι τρωει τον καρπό προσφέρει και στον Αδάμ, και τότε «διανοίχθησαν οι οφθαλμοι των δυο και έγνωσαν ότι γυμνοί ήσαν και έραψαν φύλλα συκής και εποίησαν αυτοίς περιζώματα» (Γεν. γ’ ).

Όταν έγινε αυτό ο Θεός τους έντυσε με δερμάτινους χιτώνες, τους έδιωξε από τον Παράδεισο και όρισε τα Χερουβείμ να φυλάνε το δέντρο.

Οι ομοιότητες του κήπου των Εσπερίδων με τον αντίστοιχο κήπο της Εδέμ είναι προφανείς.

Και στις δυο αναφορές γίνεται λόγος για ένα κήπο μακαριότητας. Στον κήπο της Εδέμ, έχουμε το Δέντρο της γνώσεως του καλού και του κακού, και το φίδι το οποίο εκπροσωπεί τον πειρασμό και το κακό. Στον ενδέκατο άθλο του Ηρακλή υπάρχει επίσης ο Θεϊκός κήπος, με τα χρυσά μήλα και ο δράκος Λάδων που φυλάει τα μήλα..

Στην περίπτωση όμως του κήπου της Εδέμ το δέντρο βρισκόταν εκεί που κατοικούσαν οι πρωτόπλαστοι,
στο μέσο του Παραδείσου, ενώ στην περίπτωση του αρχαιοελληνικού μύθου ο ήρωας χρειάστηκε να περάσει πολλές δοκιμασίες ώσπου να βρει τελικά τον τόπο όπου φύτρωναν τα μήλα.

Και στις δύο αναφορές οι καρποί είναι θεϊκής προέλευσης, και η γνώση είναι κλεμμένη από τον Θεό. Αυτό σημαίνει πως αυτή δεν μπορεί να είναι έργο του ανθρώπου, διότι σε οποιαδήποτε έργο του ανθρώπου η γνώση προϋποτίθεται.

Στη Γένεση ο καρπός δημιουργήθηκε από το Θεό και βρίσκονταν στο μέσο του Κήπου
που εκείνος έφτιαξε, στην αρχαία ελληνική ιστορία τα χρυσά μήλα δόθηκαν από τη Θεά Γαία ως δώρο σε γάμους Θεών.

Τέλος και στις δύο αναφορές με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, οι καρποί παρέμειναν εκεί όπου βρίσκονταν. Στην ιστορία της παλαιάς Διαθήκης ο καρπός του δέντρου της ζωής έμεινε στον Παράδεισο με φύλακες τα Χερουβείμ και στον αρχαιοελληνικό επιστράφηκαν στον κήπο των Εσπερίδων από τη Θεά Αθηνά. 

Ταυτόχρονα όμως ανάμεσα στην Αρχαιοελληνική και στην Ιουδαϊκή μυθικοθρησκευτική αντίληψη υπάρχει μεγάλη διαφορά όσο αφορά το κοσμοϊστορικό γεγονός την προσέγγισης της γνώσεως. Στην Παλαιά διαθήκη, η γνώση συνιστά έκθεση του ανθρώπου στον κόσμο. Μέσα τον οποίο ο άνθρωπος εκτίθεται και νοιώθει γυμνός και ξένος, είναι δηλαδή «διάφορος του κόσμου».

Στην αρχαία Ελλάδα η γνώση συνιστά θέση του ανθρώπου στον κόσμο. Ο άνθρωπος εντίθεται και νοιώθει οικείος, δηλαδή όμοιος του κόσμου. Στην περίπτωση της Παλαιάς διαθήκης επειδή ο άνθρωπος ντρέπεται τον ντύνει ο Θεός. Στην αρχαίο Ελληνική παράδοση, ο άνθρωπος ντύνεται μόνος του επειδή κρυώνει. 

Στην βίβλο η γνώση συνιστά γεγονός καθοριστικό του ανθρώπου ως ανθρώπου. Εδώ ο άνθρωπος δεν είναι απλώς ένα νοήμων ζώο, όπως στην Ελληνική αντίληψη. Η γνώση βγάζει το άνθρωπο από τον παράδεισο και τον εκθέτη στην Γη. Άρα η γνώση συνιστά την εγκόσμια μοίρα του ανθρώπου, το πεπρωμένο του. Είναι ένα όν που όχι μόνο βαίνει στην γη, αλλά την υπερβαίνει, λόγω του ότι η «αρχή» του βρίσκεται αλλού. Συνεπώς ζει την ζωή του ως έκπτωτος.

Αντίθετα η γνώση της Ελληνικής μυθολογίας βγάζει τον άνθρωπο από τα σπήλαια και τον θέτει στην πόλη. Άρα πρόκειται περί του όντως που από«φύση» γίνεται ιστορία. Θα πρέπει όμως σε αυτό το σημείο να αναφέρω, πως σύμφωνα επίσης και με την μετέπειτα αρχαιοελληνική μεταφυσική άποψη (βλέπε Πυθαγόρειους, Ορφισμό, Πλάτωνα κ.λ.π) ο άνθρωπος έχει υπερκόσμια αρχή: «Της Γης παιδί είμαι και του έναστρου Ουρανού. 
Το γένος μου είναι βεβαίως ουράνιο». 

Αυτή η θέση εκφράστηκε κυρίως με τον Ορφισμό στον Ελληνικό κόσμο, εισάγοντας το στοιχείο του μυστικισμού και του δυϊσμού ψυχής-σώματος, του πνεύματος και ύλη. Επιστρέφοντας στην διαφορές της Αρχαιοελληνικής και της Ιουδαϊκής παράδοσης, μυστικισμού και του Πριν τους Ορφικούς, και σύμφωνα με την Ομηρική άποψη, η ψυχή ήταν μια σκιά που εγκατέλειπε τον νεκρό τη στιγμή του θανάτου για να οδηγηθεί στο Βασίλειο του Άδη. 

Οι Ορφικοί υποστήριζαν ότι η ψυχή είναι αυτό που υποκινεί τον άνθρωπο, η αρχή όλων, ενώ το σώμα η φυλακή της ψυχής, κάτι που πέρασε και στον Χριστιανισμό. Πίστευαν ότι η ψυχή είναι θεϊκή και ενσαρκώνεται στην Ελληνική αντίληψη την ενοχή της γνώσεως την παίρνει επάνω του ο Προμηθέας, ενώ ο άνθρωπος χρησιμοποιεί την γνώση προς όφελος του.

Ο Προμηθεικός άνθρωπος είναι αυτός που αναπτύσσει τις «τέχνες» ώστε να καταστήσει πιο άνετη την διαβίωση του. Για αυτό υπάρχει και παραλληλία ανάμεσα στον Προμηθέα και στον Ηρακλή. Ο Προμηθέας χρησιμοποιεί την δύναμη του μυαλού του για να παράγει έργο. Για την ίδια παραγωγή έργου ο Ηρακλής χρησιμοποιεί την μυική του δύναμη.

Η αμαρτία στην Παλαιά διαθήκη μαρτυρεί την απομάκρυνση από τα μέτρα και τις εντολές του Θεού.
Αντίθετα στην αρχαίο Ελληνική κοσμοαντίληψη η ύβρις συντελείται όταν υπάρχει εκούσια απομάκρυνση από τα μέτρα του ανθρώπου. Όταν δηλ. ο άνθρωπος αποπειραθεί την υπέρβαση των ορίων της θνητότητας του. Η αμαρτία προκύπτει από την θεοκεντρική αντίληψη. Η ύβρις προκύπτει από την ανθρωποκεντρική αντίληψη.

Ωστόσο οι δύο έννοιες δεν είναι άσχετες μεταξύ τους εφόσον αφορούν αμφότερες τόσο τον Θεό, όσο και τον άνθρωπο. Στην Θεοκεντρική αντίληψη η σχέση είναι αμαρτωλού- αναμάρτητου. 

Στην ανθρωποκεντρική είναι θνητού – αθανάτου. Η σχέση αυτή είναι εφικτή, εφόσον μόνο ο άνθρωπος μπορεί να σκέπτεται διαθέτει αυτογνωσία και δρα ως Θεός.

Η γνώση της θνητότητας αφενός οριοθετεί τον άνθρωπο, και αφετέρου ξεχωρίζει
τον άνθρωπο από το υπόλοιπο ζωικό βασίλειο οριοθετώντας όλες τις άλλες. Είναι η συνειδητοποίηση του πεπερασμένου σε σχέση με το άπειρο, του Θεϊκού με το ανθρώπινο, άρα σηματοδοτεί τον πνευματικό άνθρωπο και τις μεταφυσικές του ανησυχίες.

Με την γνώση αυτή ο άνθρωπος αποκτά εκείνη την πνευματική δύναμη
η οποία υπερβαίνει κάθε άλλη φυσική δύναμη, για αυτό και στο τέλος αυτός ο αδύναμος και ο γυμνός υποτάσσει τις φυσικές δυνάμεις όσο ισχυρές και εάν είναι.

Αυτή του η ικανότητα του γεννά την ικανότητα να γίνει Θεός. Ο άνθρωπος όμως είναι υπαρξιακά πεπερασμένος σε σχέση με την αιωνιότητα από την οποία προήλθε για αυτό τον λόγο καθίσταται εν τέλη θύμα και τιμωρείται.

Με την γνώση ο άνθρωπος τον καθίσταται ικανός να έχει αντίληψη του χρόνου και κυρίως της θνητότητας του. Σε αυτή την γνώση υποκρύπτεται το οντολογικό πρόβλημα της ανώτερης ανθρώπινης φύσης που αφυπνίζεται από την ζωώδη κατάσταση των ενστίκτων, σε ένα αυτόνομο όν που δημιουργεί με την γνωσιολογική του ικανότητα την ιστορία και τον πολιτισμό. (3)

Ο κάθε άνθρωπος επαναλαμβάνει ξεχωριστά τις πρώτες στιγμές της ζωής του
την ίδια αγωνία με αυτή της ανθρωπότητας στα πρώτα της βήματα...

Αυτό γίνεται κάθε φορά που ο κάθε ένας από εμάς την στιγμή της γέννησης του έρχεται σε ύπαρξη,
ξένος γυμνός και απροστάτευτος, κλαίγοντας λόγω της απώλειας της μακαριότητας και της ευδαιμονίας της μητρικής μήτρας . Το«να υπάρχεις» αποτελεί το ύψιστο θαύμα, μία μοναδική ευκαιρία παρόλες τις δυσκολίες της επιβίωσης. Δημιουργεί όμως ταυτόχρονα την συνθήκη του αναπόφευκτου και του τέλους της ζωής. Η ύπαρξη γεννάει την χαρά και η χαρά την αγωνία. Όπως αναφέρει ο Καζαντζάκης:

«Eυτυχώς γεννηθούμε, αρχίζει κι η προσπάθεια να δημιουργήσουμε, να συνθέσουμε, να κάμουμε την ύλη ζωή' κάθε στιγμή γεννιούμαστε. Γι' αυτο πολλοί διαλάλησαν: Σκοπός της εφήμερης ζωής είναι η αθανασία.

....Υπάρχει νίκη; Υπάρχει νικημός;
Το σώμα μας θα σαπίσει, θα ξαναγυρίσει στο χώμα, μα Εκείνος που μια στιγμή το διαπέρασε τι θα γίνει;

....Το βαθύ, ανθρώπινο χρέος μας είναι όχι να ξεδιαλύνουμε και να φωτίσουμε το ρυθμό της πορείας του Θεού, παρά να προσαρμόσουμε, όσο μπορούμε, μαζί του το ρυθμό της μικρής, λιγόχρονης ζωής μας.

Ένας βώλος λάσπης είναι η ανθρωπότητα, τέτοιος βώλος λάσπη είναι ο καθένας μας.
Ποιο είναι το χρέος μας; Να μαχόμαστε ν' ανθίσει ένα μικρό λουλούδι απάνω στο λίπασμα τούτο της σάρκας και του νου μας..
».



Σημειώσεις
1. Σύμφωνα με τον Πλάτωνα οι πρώτοι άνθρωποι ήταν όντα που είχαν σχήμα σφαιρικό, ενώ διακρίνονταν σε τρία γένη το αρσενικό, το θηλυκό και το μεικτό. Αργότερα ο Δίας επειδή εξοργίστηκε από την αλαζονεία τους και φοβήθηκε τη δύναμή τους, τα χώρισε στα δύο, δημιουργώντας τα δύο γνωστά μας φύλα, αρσενικό και θηλυκό.

2. Ο αποσυμβολισμός που περιγράφω είναι δικής μου επινόησης βάση της προσωπικής μου οπτικής και αντίληψης.

3. 'Τα μήλα των Εσπερίδων', Μαλεβίτσης Χρήστος.

Διαβάστε περισσότερα... »