«Ἕλληνες ἀεί παῖδες ἐστε, γέρων δέ Ἕλλην οὐκ ἔστιν» (Πλάτων, Τίμαιος, 22b).


"Ὁμολογεῖται μὲν γὰρ τὴν πόλιν ἡμῶν ἀρχαιοτάτην εἶναι καὶ μεγίστην καὶ παρὰ πᾶσιν ἀνθρώποις ὀνομαστοτάτην· οὕτω δὲ καλῆς τῆς ὑποθέσεως οὔσης,
ἐπὶ τοῖς ἐχομένοις τούτων ἔτι μᾶλλον ἡμᾶς προσήκει τιμᾶσθαι. 24. Ταύτην γὰρ οἰκοῦμεν οὐχ ἑτέρους ἐκβαλόντες οὐδ' ἐρήμην καταλαβόντες
οὐδ' ἐκ πολλῶν ἐθνῶν μιγάδες συλλεγέντες, ἀλλ' οὕτω καλῶς καὶ γνησίως γεγόναμεν ὥστ' ἐξ ἧσπερ ἔφυμεν, ταύτην ἔχοντες ἅπαντα τὸν χρόνον διατελοῦμεν,
αὐτόχθονες ὄντες καὶ τῶν ὀνομάτων τοῖς αὐτοῖς οἷσπερ τοὺς οἰκειοτάτους τὴν πόλιν ἔχοντες προσειπεῖν".
(Ἰσοκράτης, Πανηγυρικός, στίχοι 23-24).

Τα άρθρα που φιλοξενούνται στον παρόντα ιστότοπο και προέρχονται απο άλλες πηγές, εκφράζουν αποκλειστικά και μόνον τις απόψεις των συγγραφέων τους.

Καθίσταται σαφές ότι η δημοσίευση ανάρτησης, δεν συνεπάγεται υποχρεωτικά αποδοχή των απόψεων του συγγραφέως.


ΕΑΝ ΘΕΛΕΤΕ, ΑΦΗΝΕΤΕ ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΣΑΣ, ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΚΑΘΕ ΑΡΘΡΟ-ΑΝΑΡΤΗΣΗ (΄κλίκ΄ στο "Δεν υπάρχουν σχόλια"). ΣΑΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΟΥΜΕ.

Ακολουθήστε μας στο Facebook

Ακολουθήστε μας στο Facebook
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΤΙΜΙΟ ΞΥΛΟ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΤΙΜΙΟ ΞΥΛΟ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 14 Σεπτεμβρίου 2014

Η Σταυροθήκη Τιμίου Ξύλου του Πρωτάτου Αγίου Όρους



Η Σταυροθήκη Τιμίου Ξύλου του Πρωτάτου Αγίου Όρους είναι μία βυζαντινή σταυροθήκη Τιμίου Ξύλου που αποθησαυρίζεται στον Ιερό Ναό του Πρωτάτου Αγίου Όρους. Κατασκευάστηκε τον 11ο ή 12ο αιώνα και ανακαινίστηκε τον 18ο. Αποτελείται από μία ξύλινη τετράγωνη θήκη με διαστάσεις 19,3 Χ 16,1 Χ 3 εκ. και από ένα κάλυμμα που εφαρμόζει πάνω της με διαστάσεις 17,7 Χ 14,5 Χ 0,7 εκ. Η σταυροθήκη έχει επενδυθεί με επίχρυσο ασήμι που φέρει παραστάσεις και επιγραφές.

Το κάλυμμα της θήκης φέρει παράσταση της Σταύρωσης με την Θεοτόκο (ΙΔΕ Ο ΥΙΟΣ ΣΟΥ) και τον Ιωάννη τον Πρόδρομο σε θρηνητικές στάσεις [ΙΔΟΥ Η Μ(ΗΤ)ΗΡ ΣΟΥ]. Στα πόδια της Θεοτόκου προσπίπτει προσκυνώντας ο αφιερωτής μοναχός της βυζαντινής σταυροθήκης + Κ(ΥΡΙ)Ε ΒΟΗΘΕΙ ΖΩΣΙΜΑ ΜΟΝΑΧΩ. Περιμετρικά της Σταύρωσης η ακόλουθη αφιερωτική και κτητορική επιγραφή: ΠΙΣΤΕΙ ΖΕΟΥΣΗ ΖΩΣΙΜΑΣ ΠΛΟΥΤΕΙ ΛΙΘΟΥΣ, ΚΟΣΜΕΙ ΔΕ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΗΝ ΘΗΚΗΝ ΠΟΘΩ. 

Η Σταυροθήκη Τιμίου Ξύλου του Πρωτάτου Αγίου Όρους.
Το κάλυμμα της σταυροθήκης με την παράσταση της Σταύρωσης και τις αφιερωτικές επιγραφές.


+ Κ(ΥΡΙ)Ε ΒΟΗΘΕΙ ΖΩΣΙΜΑ ΜΟΝΑΧΩ


Στις τέσσερεις άκρες της βάσης της εσωτερικής θήκης υπάρχουν ιεροί λίθοι μέσα σε επιχρυσωμένα οβάλ ανοίγματα, ενώ επιγραφές δίπλα στους λίθους υποδεικνύουν την προέλευσή τους: ΕΚ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΑΦΟΥ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ (πάνω αριστερά), ΕΚ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΡΑΝΙΟΥ (πάνω δεξιά), ΕΚ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΒΗΘΛΕΕΜ (κάτω αριστερά) και ΕΚ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΓΕΣΘΗΜΑΝΙ (κάτω δεξιά). Ακριβώς επάνω από τους κάτω ιερούς λίθους διαβάζουμε ΞΥΛΟΝ, πιθανώτατα έγραφε αρχικά ΤΙΜΙΟΝ ΞΥΛΟΝ, αλλά το Τίμιον έχει εκπέσει. Η επιγραφή ΞΥΛΟΝ υποδηλώνει ότι αρχικά η σταυροθήκη περιείχε τεμάχιο Τιμίου Ξύλου. Στο εσωτερικό της θήκης ενθυλακωμένος μεταγενέστερος εγκόλπιος σταυρός που περιέχει τεμάχιο Τιμίου Ξύλου, ίσως το αρχικό. 


Η Σταυροθήκη Τιμίου Ξύλου του Πρωτάτου Αγίου Όρους.
Η θέση των Ιερών Λίθων.


Η Σταυροθήκη του Πρωτάτου ανακαινίστηκε τον 18ο αιώνα. Επιγραφή που διατρέχει περιμετρικά τη βάση της θήκης μνημονεύει το γεγονός: ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΕΓΚΟΛΦΙΟΝ ΜΕΤΑ ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΚΕ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΞΙΛΟΥ ΗΠΑΡΧΙ ΕΤΙΜΑ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΙΣ ΕΚΙΛΗΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΤΑΤΟΥ ΔΙΑ ΣΙΝΔΡΟΜΙΣ / ΚΕ ΕΞΟΔΟΥ ΤΟΝ ΚΗΛΙΟΤΟΝ ΚΕ ΕΑν ΤΙΣ ΒΟΥΛΗΘΗ ΑΠΟΞΕΝΟΣΙ ΑΥΤΟΥ Ή ΤΙ ΕΞ ΑΥΤΟΥ / ΕΧΕΤΟ ΑΥΤΟΝ ΑΝΤΗΜΑΧΟΝ ΚΕ ΤΙΝ ΚΗΡΙΑΝ ΘΕΟΤΟΚΟΝ ΑΝΤΙΔΙΚΟΝ ΕΝ ΗΜΕΡΑ ΚΡΙΣΕΟΣ ΑΨΝ8 (=1758).



Η Σταυροθήκη Τιμίου Ξύλου του Πρωτάτου Αγίου Όρους.
Το εσωτερικό με τους Ιερούς Λίθους, τον ενθυλακωμένο εγκόλπιο σταυρό με το Τίμιο Ξύλο και την κτητορική επιγραφή του 18ου αιώνα.

Πηγή:



Διαβάστε περισσότερα... »
Αναρτήθηκε από στις Δεν υπάρχουν σχόλια:
Ετικέτες , ,

Τίμιο Ξύλο και Άγιον Όρος





Η λειψανοθήκη έχει εντοπίσει αρκετά τεμάχια Τιμίου Ξύλου στο Άγιον Όρος ανατρέχοντας σε ξενόγλωσση κυρίως βιβλιογραφία, αλλά δεν έχει φωτογραφίες από αυτά εκτός σύντομων περιγραφών των σταυροθηκών στις οποίες εγκιβωτίζονται. Κατά τη διάρκεια όμως των ερασιτεχνικών της ερευνών έχει καταφέρει να βρει φωτογραφίες για μερικά από αυτά και να αναρτήσει σύντομες περιγραφές τους. 

Ασφαλώς η ερευνητική προσπάθεια της λειψανοθήκης θα συνεχισθεί, Θεού θέλοντος, παρόλο που η πρόσβαση σε αυτά και η φωτογράφησή τους αποδεικνύεται μερικές φορές πολύ δύσκολη ως αδύνατη. Ως μία ανασκόπηση του τι έχει παρουσιασθεί από τη λειψανοθήκη ως τώρα, παρουσιάζονται παρακάτω φωτογραφίες των τεμαχίων του Τιμίου Σταυρού που βρίσκονται ή προέρχονται από το Άγιον Όρος μαζί με τις υπερσυνδέσεις (hyperlinks) που οδηγούν στις αντίστοιχες αναρτήσεις.

Διαβάστε περισσότερα παρακάτω:


ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΛΑΥΡΑΣ

Αναφορά: 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΒΑΤΟΠΕΔΙΟΥ

Αναφορά: 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΧΙΛΑΝΔΑΡΙΟΥ

Αναφορά: 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΚΟΥΤΛΟΥΜΟΥΣΙΟΥ

Αναφορά: 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ


Αναφορές: 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΞΗΡΟΠΟΤΑΜΟΥ 

Αναφορά: 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΔΟΧΕΙΑΡΙΟΥ

Αναφορά (αποθησαυρίζεται στη Ρουμανία): 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΣΙΜΩΝΟΣ ΠΕΤΡΑΣ


Αναφορά: 



ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΠΑΥΛΟΥ




Αναφορές: 



ΙΕΡΑ ΣΚΗΤΗ ΑΓΙΑΣ ΑΝΝΗΣ




Αναφορές: 



ΠΡΩΤΑΤΟΝ


Διαβάστε περισσότερα... »
Αναρτήθηκε από στις Δεν υπάρχουν σχόλια:
Ετικέτες , ,

Δευτέρα 6 Ιανουαρίου 2014

Τίμιο Ξύλο από την Ιερά Μονή Κουτλουμουσίου Αγίου Όρους

Διαβάστε περισσότερα... »
Αναρτήθηκε από στις Δεν υπάρχουν σχόλια:
Ετικέτες , ,

Παρασκευή 31 Μαΐου 2013

Πόσο Τίμιο Ξύλο υπάρχει σήμερα στον κόσμο;

Τεμάχιο Τιμίου Σταυρού (ο κάθετος βραχίονας)
στο Αυτοκρατορικό Θησαυροφυλάκειο της Βιέννης, παλάτι Hofburg.
Άραγε πόσα τεμάχια Τιμίου Σταυρού να υπάρχουν σήμερα στον κόσμο; Είναι μία ερώτηση που ρωτούν φίλοι της λειψανοθήκης, αφού κάθε τόσο παρουσιάζονται εδώ τεμάχια Τιμίου Ξύλου σε ωραιότατες και μάλιστα βυζαντινές σταυροθήκες.

Η εύρεση του Τιμίου Σταυρού από την Αγία Ελένη, τοιχογραφία, 1385, Agnolo GADDI, Φλωρεντία. Ο πίνακας δείχνει την εύρεση των τριών σαυρών, του Χριστού και των δύο ληστών (δεξιά) και τη δοκιμή για το ποιός από αυτούς ήταν ο αληθινός Σταυρός του Χριστού (αριστερά).

Σύμφωνα με τη πιο διαδεδομένη παράδοση σε Ανατολή και Δύση, αγγίξανε με τους σταυρούςμία πρόσφατα νεκρή γυναίκα, η οποία αναστήθηκε, όταν την άγγιξε ο τρίτος σταυρός, αποκαλύπτοντας με αυτό το τρόπο τον Τίμιο Σταυρό του Χριστού. 

Ίσως δεν είναι γνωστό στο ευρύτερο κοινό, αλλά το 1961 εκδόθηκε από το Γαλλικό Ινστιτούτο Βυζαντινών Σπουδών στο Παρίσι, η εργασία ζωής του Anatole Frolow με τον τίτλο: La relique de la Vraie Croix. Recherches sur le développement d'un culte ( = Το λείψανον του Αληθούς Σταυρού. Έρευνες επί της εξελίξεως μίας λατρείας) και το οποίο απαντά ακριβώς σε αυτό το ερώτημα.

Το λείψανον του Αληθούς Σταυρού. Έρευνες επί της εξελίξεως μίας λατρείας.Το έργο ζωής του Anatole Frolow (εξώφυλλο).

Στο βιβλίο αυτό ο Anatole Frolow έχει καταχωρήσει κάθε παραπομπή σε τεμάχιο Τιμίου Σταυρού, που απαντάται είτε σε πρωτογενείς πηγές, πχ Πατέρες της Εκκλησίας, είτε σε δευτερεύουσες πηγές, όπως μητρώα θησαυρών εκκλησιών, απογραφές κινητών αντικειμένων εκκλησιαστικής τέχνης Μητροπόλεων, Πατριαρχείων, Ιερών Μονών κτλ.
Η εύρεση και η αναγνώριση του Τιμίου Σταυρού, τοιχογραφία, 1452-66, Piero della Francesca, Arezzo. Η εύρεση των τριών σταυρών (αριστερά) και η αναγνώριση του Τιμίου Σταυρού δια θαύματος (δεξιά).
Ο Frolow προσφέρει επίσης σε αυτό το βιβλίο μια εικόνα για την κατανομή των τεμαχίων του Τιμίου Σταυρού στην Ευρώπη, αλλά και για το πόσο σημαντικός ήταν ο Τίμιος Σταυρός για τη βυζαντινή αυτοκρατορία. Κατά την ιχνηλάτηση και καταγραφή των αναφορών σε λειψανοθήκες του Τιμίου Σταυρού, ο Frolow βρίσκει μια πολύ ενδιαφέρουσα κατανομήστο χρόνο. Από τον πέμπτο μέχρι τον έβδομο αιώνα, ο Frolow εντόπισε μόνο πενήντα τέσσερις αναφορές. Μετά τοδωδέκατο αιώνα, πιθανότατα εξαιτίας των σταυροφοριών και την επιστροφή των προσκυνητών από τους Αγίους Τόπους, οι αριθμοί αυξάνονται κάπως δραματικά. 162 αναφορές στον δωδέκατο αιώνα και 260 στο δέκατο τρίτο αιώνα. 

Κατά την εξέταση αυτών των αναφορών και διευρευνώντας τις σταυροθήκες που επιβιώνουν μέχρι σήμερα, η εκτίμησητου Frolow είναι ότι οι περισσότερες από τις σταυροθήκες αυτές που επιβιώνουν μέχρι σήμερα σε ολόκληρη την Ευρώπηείναι μεταγενέστερες του δέκατου αιώνα. 

Ο Anatole Frolow εντόπισε συνολικά 1150 αναφορές σε σταυροθήκες με τεμάχια Τιμίου Σταυρού, αλλά βέβαια μετά το 1961 πιθανότατα κάποιες άλλες σταυροθήκες μπορεί να έχουν έρθει στο φως, ιδιαίτερα στην Ανατολική Ευρώπη, πχ Ρωσία, όπου ο συγγραφέας ίσως δεν είχε τότε πλήρη πρόσβαση στις πηγές.

Ως ένα παράδειγμα μίας τέτοιας αναφοράς του βιβλίου, η σταυροθήκη με τεμάχιο Τιμίου Σταυρού που αποθησαυρίζεται στην Ιερά Μονή Βατοπεδίου Αγίου Όρους και χρησιμοποιείται από τη λειψανοθήκη ως φόντο του ιστότοπού της φέρει τον αριθμό 886 με περίπου μία σελίδα περιγραφής (δείτε τις εικόνες παρακάτω).
Σταυροθήκη με τεμάχιο Τιμίου Ξύλου και άλλα λείψανα. 
Αποθησαυρίζεται στην Ιερά Μονή Βατοπεδίου Αγίου Όρους.

Η περιγραφή της παραπάνω σταυροθήκης στο βιβλίο 
(σελίδα 571).


Η περιγραφή της παραπάνω σταυροθήκης στο βιβλίο (συνέχεια, σελίδα 572).

Διαβάστε περισσότερα... »
Αναρτήθηκε από στις Δεν υπάρχουν σχόλια:
Ετικέτες ,

Τεμάχιο Τιμίου Ξύλου από την Ιερά Σκήτη Θεοπρομήτορος Αγίας Άννης Αγίου Όρους

Το τεμάχιο του Τιμίου Σταυρού που φαίνεται μέσα στο ξύλινο κουτί στις παρακάτω φωτογραφίες αποθησαυρίζεται στην Ιερά Σκήτη Θεοπρομήτορος Αγίας Άννης του Αγίου Όρους.

Τεμάχιο Τιμίου Ξύλου από την Ιερά Σκήτη Θεοπρομήτορος Αγίας Άννης Αγίου Όρους.

Τεμάχιο Τιμίου Ξύλου από την Ιερά Σκήτη Θεοπρομήτορος Αγίας Άννης Αγίου Όρους (λεπτομέρεια).

Το τεμάχιο του Τιμίου Σταυρού είναι το μικρό, σχεδόν μαύρο, κομμάτι ξύλου στη μέση.

Διαβάστε περισσότερα... »
Αναρτήθηκε από στις Δεν υπάρχουν σχόλια:
Ετικέτες ,
Εγγραφή σε: Αναρτήσεις (Atom)